Trachyspermum ammi(L.) Sprague
Oddiy ayovan · Айован обыкновенный
Interaktiv daraxtda ochish · Open in the interactive tree →
- Oila · Family
- Apiaceae
- Tartib · Order
- Apiales
- Turkum · Genus
- Trachyspermum
- O‘zbekcha nomi · Uzbek name
- Oddiy ayovan
- Ruscha nomi · Russian name
- Айован обыкновенный
- Kelib chiqishi · Origin
- Mahalliy · Native
- Endemizm · Endemism
- Yo‘q · No
- Hayotiy shakli · Life form
- bir yillik o‘t (annual herb)
- Xo‘jalik ahamiyati · Economic significance
- begona o‘t (weed)
- O‘zbekiston Qizil kitobi (2026) · Red Book of Uzbekistan
- —
- IUCN Qizil ro‘yxati · IUCN Red List (global)
- NE Baholanmagan · Not Evaluated
- Birinchi chop etilgan · First published
- Bull. Misc. Inform. Kew 1929: 228 (1929)
bazionim · basionym: Sison ammi L., Sp. Pl. : 252 (1753) - Markaziy Osiyoda · In Central Asia
- O‘zbekiston · Uzbekistan, Qozog‘iston · Kazakhstan, Turkmaniston · Turkmenistan
- Aniqlash manbasi · Identification source
- Определитель растений Средней Азии · 7-tom, 236-bet (vol. 7, p. 236)
- Yashash joylari · Habitat
- Bo‘z yerlar, ariqlarning qirg‘oqi, bog‘lar, uzumzorlar, dala
Fallows, bank of irrigation ditches, orchards, vineyards, field - Balandlik mintaqasi · Altitudinal belt
- Tekislik, tog‘ oldi
Plain, foothills - Fenologiya · Phenology
- Gullashi iyul–avgust («SSSR florasi»)
Flowering Jul–Aug (Flora of the USSR) - O‘rta Osiyoda tarqalishi · Distribution in Central Asia
- Amudari daryosining quyi oqimi, Farg‘ona vodiyi, Zeravshan daryosining vodiyi, Qarshi cho‘li, Surxon-Sherobod vodiyi
Lower reaches of river Amudari, Fergana valley, valley of river Zeravshan, Karshi steppe, Surkhan-Sherabad valley - Manba · Source
- «Флора Узбекистана» jadvali (ekologiya, mintaqa, tarqalish); fenologiya — «Флора Узбекистана» (1–6-jildlar) va «Определитель растений Средней Азии». Ruscha matndan avtomatik tarjima: hech bir so‘z tushirilmagan, lug‘atda yo‘q so‘zlar ruscha qolgan. Table “Flora of Uzbekistan” (ecology, belts, distribution); phenology from the Flora of Uzbekistan (vols 1–6) and the Opredelitel rasteniy Srednei Azii. Machine-translated from Russian: no word is dropped, words the glossary does not know stay in Russian.
- Morfologik tavsif · Morphological description
- Ildizlar silindrsimon, ingichka. Poyalar kovak, egatli, tuksiz, ko‘pincha aynan asos shoxlanuvchi, ko‘kimtir, 35–60 cm balandlikda. Barglar tuksiz, pastki bandli; ildiz oldi barglarning plastinkasi shakli yumaloq-oval, uch marta patsimon kesilgan, tor-chiziqsimon bo‘laklar 5 mm gacha uzunlikdali; poya qisqa barg qinilarli, uchki bo‘laklar 15 mm gacha uzunlikdali; yuqorigi kichraygan. Soyabonlar 4–8 nurli; nurlar teng emas, 10–15 mm uzunlikda, egatli; o‘ram bir nechta teng emas chiziqsimon o‘tsimon bargchalardan iborat. Kichik soyabonlar 10 gulli, kichik o‘ramlarli 5 teng emas, chiziqsimondan, chetlarida kiprikli bargchalar, ular yanada uzun gul bandilarga teng; ichki gul bandilar tashqidan qisqaroq. Kosacha qisqa-tishli chetlarili. Gulbarglar tashqarida uzun tukli, 0.7 mm atrofida uzunlikda; ustuncha shoxilar teng stilopodiyning diametri. Mevalar keng-tuxumsimon, qisqa so‘rg‘ichlarli, 1.3–1.5 mm uzunlikda; qirra qavariq, ipsimon. Sekretor kanalchalar egatlarda yakka, keng, komissural tomonda 2da. N = 9, 10, 11; 2 n = 16, 18.
Roots cylindrical, thin. Stems hollow, grooved, glabrous, not infrequently from the very base branching, glaucous, 35–60 cm tall. Leaves glabrous, lower petiolate; blade of basal leaves in outline roundish-oval, three times pinnatisect, with narrow-linear lobes up to 5 mm long; cauline with short sheaths, with terminal lobes up to 15 mm long; upper reduced. Umbels 4–8-ray; rays unequal, 10–15 mm long, grooved; involucre consist from several unequal linear herbaceous leaflets. Umbellules 10-flowered, with involucels from 5 unequal, linear, along the margins ciliate leaflets, from which more long equal to pedicels; inner pedicels shorter than outer. Calyx with short-toothed outskirt. Petals outside hairy, about 0.7 mm long; style branches equal diameter of stylopodium. Fruits broad-ovate, covered with short papillae, 1.3–1.5 mm long; rib convex, filiform. Secretory canals in grooves solitary, broad, on commissural side along 2. N = 9, 10, 11; 2 n = 16, 18.Asl matn (ruscha) · Russian original
Корни цилиндрические, тонкие. Стебли полые, бороздчатые, голые, нередко от самого основания ветвящиеся, сизые, 35–60 см выс. Листья голые, нижние черешковые; пластинки прикорневых листьев в очертании округло-овальные, трижды перисторассеченные, с узколинейными долями до 5 мм дл.; стеблевые с короткими влагалищами, с конечными долями до 15 мм дл.; верхние уменьшенные. Зонтики 4–8-лучевые; лучи неравные, 10–15 мм дл., бороздчатые; обертки состоят из нескольких неравных линейных травянистых листочков. Зонтички 10-цветковые, с оберточками из 5 неравных, линейных, по краям реснитчатых листочков, из которых более длинные равны цветоножкам; внутренние цветоножки короче наружных. Чашечки с короткозубчатой окраиной. Лепестки снаружи волосистые, около 0.7 мм дл.; стилодии равные диаметру подстолбий. Плоды широкояйцевидные, покрытые короткими сосочками, 1.3–1.5 мм дл.; ребра выпуклые, нитевидные. Секреторные канальцы в ложбинках одиночные, широкие, на комиссуральной стороне по 2. n=9, 10, 11; 2n=16, 18.
«Флора Узбекистана», 5-jild (Toshkent, 2017–2023). Lug‘at asosida avtomatik tarjima. Flora of Uzbekistan, vol. 5 (Tashkent, 2017–2023). Glossary-based machine translation.