O‘zbekiston florasining hayot daraxtiTree of Life of Uzbekistan · O‘zR FA Botanika instituti

Allium fritschiiF.O.Khass. & Yengal.

Fritch piyozi · Лук Фритча

Interaktiv daraxtda ochish · Open in the interactive tree →
O‘zbekiston florasining hayot daraxti · Tree of Life of Uzbekistan
Oila · Family
Amaryllidaceae
Tartib · Order
Asparagales
Turkum · Genus
Allium
O‘zbekcha nomi · Uzbek name
Fritch piyozi
Ruscha nomi · Russian name
Лук Фритча
Kelib chiqishi · Origin
Mahalliy · Native
Endemizm · Endemism
Ha — Ko‘hitang · Yes — Kugitang
Hayotiy shakli · Life form
ko‘p yillik o‘t (perennial herb)
Xo‘jalik ahamiyati · Economic significance
manzarali (ornamental)
O‘zbekiston Qizil kitobi (2026) · Red Book of Uzbekistan
—
IUCN Qizil ro‘yxati · IUCN Red List (global)
NE Baholanmagan · Not Evaluated
Birinchi chop etilgan · First published
Bot. Jahrb. Syst. 119: 270 (1997)
Markaziy Osiyoda · In Central Asia
O‘zbekiston · Uzbekistan
Aniqlash manbasi · Identification source
Определитель растений Средней Азии · 11-tom (qo‘shimcha) (vol. 11 (supplement))
Yashash joylari · Habitat
Gips tog‘larning pastki mintaqasining yonbag‘irlari balandlikda 500–800 m
Gypsum slopes of lower belt of mountains at an altitude of 500–800 m
Balandlik mintaqasi · Altitudinal belt
Tog‘ oldi
Foothills
Fenologiya · Phenology
Gullashi may
Flowering May
O‘zbekistonda tarqalishi · Distribution in Uzbekistan
Surxon-Sherobod vodiyi
Surkhan-Sherabad valley
Manba · Source
«Флора Узбекистана» jadvali (ekologiya, mintaqa, tarqalish); fenologiya — «Флора Узбекистана» (1–6-jildlar) va «Определитель растений Средней Азии». Ruscha matndan avtomatik tarjima: hech bir so‘z tushirilmagan, lug‘atda yo‘q so‘zlar ruscha qolgan. Table “Flora of Uzbekistan” (ecology, belts, distribution); phenology from the Flora of Uzbekistan (vols 1–6) and the Opredelitel rasteniy Srednei Azii. Machine-translated from Russian: no word is dropped, words the glossary does not know stay in Russian.
Morfologik tavsif · Morphological description
Piyozboshi tuxumsimon, 1–2 cm qalinlikda; tashqi po‘stlar qo‘ng‘ir, to‘rsimon tolali, almashtiruvchi piyozboshilarning po‘stlari sarg‘ish; piyozchalar kam sonli, sarg‘ish. Gulpoya 20–30 cm balandlikda, barglarning 1 / 2 qoplangan silliq yaqinlashgan barg qinilarigacha. Barglar soni 3–4, ichi kovak, silindrsimon, silliq, 1–2 mm kenglikda, sezilarli gulpoyalardan qisqaroq. G‘ilof to‘kiladigan, soyabonga teng, tumshuqli, taxminan teng g‘ilofning asosi. Soyabon ko‘sakli, sharsimon yoki yarim-sharsimon, kam gulli. Gul bandilar asosida gulyonbarglarli, deyarli teng, gulqo‘rg‘ondan 2–3 marta uzunroq. Gulqo‘rg‘on tuxumsimon-qo‘ng‘iroqsimon; bargchalar oq kuchli yashil tomirli, deyarli teng, 4–5 mm uzunlikda, silliq, tashqi killi, cho‘ziq, o‘tmasroq, ichki chiziqsimon-nashtarsimon, biroz o‘tkir. Changchi iplari sezilarli gulqo‘rg‘ondan qisqaroq, asosida o‘zaro va gulqo‘rg‘onli qo‘shilgan, asosida emas kiprikli, tashqi uchburchak-bigizsimon, ichki asosida 2 marta kengroq gulqo‘rg‘on bargchalarining, 3 bo‘lingan o‘rta qismli tuxumsimon-uchburchak asosdan 2 marta qisqaroq va yon zichdan 1.5–3 marta qisqaroq. Ustuncha emas gulqo‘rg‘ondan chiqib turadi. Ko‘sakning pallachalari yumaloq, 4 mm uzunlikda, o‘yiq.
Bulb ovate, 1–2 cm thick; outer tunics brown, reticulate-fibrous, tunics of replacement bulbs yellowish; bulblets few, yellowish. Scape 20–30 cm tall, up to 1 / 2 clothed with smooth approximate sheaths of leaves. Leaves numbering 3–4, hollow, cylindrical, smooth, 1–2 mm wide, considerably shorter than scapes. Sheath deciduous, equal to the umbel, with beak, approximately equal base of spathe. Umbel capsule-bearing, globose or semi-globose, few-flowered. Pedicels at the base with bracts, almost equal, 2–3 times longer than the perianth. Perianth ovate-campanulate; leaflets white with strong green vein, almost equal, 4–5 mm long, smooth, outer keeled, oblong, bluntish, inner linear-lanceolate, somewhat acute. Filaments conspicuous shorter than the perianth, at the base among themselves and with perianth fused, at the base not ciliate, outer triangular-awl-shaped, inner at the base 2 times wider of the tepals, 3-divided with middle part 2 times shorter than ovate-triangular base and 1.5–3 times shorter than lateral frequent. Style not protrudes from perianth. Valves of capsule rounded, 4 mm long, emarginate.
Asl matn (ruscha) · Russian originalЛуковица яйцевидная, 1–2 см толщ.; наружные оболочки бурые, сетчато-волокнистые, оболочки замещающей луковицы желтоватые; луковички немногочисленные, желтоватые. Стрелка 20–30 см выс., до 1/2 одетая гладкими сближенными влагалищами листьев. Листья в числе 3–4, дудчатые, цилиндрические, гладкие, 1–2 мм шир., значительно короче стрелки. Чехол опадающий, равен зонтику, с носиком, приблизительно равным основанию чехла. Зонтик коробочконосный, шаровидный или полушаровидный, немногоцветковый. Цветоножки при основании с прицветниками, почти равные, в 2–3 раза длиннее околоцветника. Околоцветник яйцевидно-колокольчатый; листочки белые с сильной зеленой жилкой, почти равные, 4–5 мм дл., гладкие, наружные килеватые, продолговатые, туповатые, внутренние линейно-ланцетные, островатые. Нити тычинок заметно короче околоцветника, при основании между собой и с околоцветником сросшиеся, при основании не реснитчатые, наружные треугольно-шиловидные, внутренние при основании в 2 раза шире листочков околоцветника, 3-раздельные со средней частью в 2 раза короче яйцевидно-треугольного основания и в 1.5–3 раза короче боковых частей. Столбик не выдается из околоцветника. Створки коробочки округлые, 4 мм дл., выемчатые.

«Флора Узбекистана», 1-jild (Toshkent, 2017–2023). Lug‘at asosida avtomatik tarjima. Flora of Uzbekistan, vol. 1 (Tashkent, 2017–2023). Glossary-based machine translation.
Aniqlagich · Key
Turkum aniqlagichi (kitobdagi ruscha matn) · Genus key (Russian text of the book) →

Boshqa ma’lumot bazalari · Other databases

Allium turkumining boshqa turlari · Other species of the genus (292)