Solenanthus circinnatusLedeb.
Buramali naygul; Oqsep; Eshakdumi · Трубкоцвет завитковый
Interaktiv daraxtda ochish · Open in the interactive tree →
- Oila · Family
- Boraginaceae
- Tartib · Order
- Boraginales
- Turkum · Genus
- Solenanthus
- O‘zbekcha nomi · Uzbek name
- Buramali naygul; Oqsep; Eshakdumi
- Ruscha nomi · Russian name
- Трубкоцвет завитковый
- Kelib chiqishi · Origin
- Mahalliy · Native
- Endemizm · Endemism
- Yo‘q · No
- Hayotiy shakli · Life form
- ko‘p yillik o‘t (perennial herb)
- Xo‘jalik ahamiyati · Economic significance
- alkaloidli (alkaloid-bearing), asal beruvchi (melliferous)
- O‘zbekiston Qizil kitobi (2026) · Red Book of Uzbekistan
- —
- IUCN Qizil ro‘yxati · IUCN Red List (global)
- NE Baholanmagan · Not Evaluated
- Sinonimlar · Synonyms
- Cynoglossum circinnatum; Solenanthus coronatus; Solenanthus circinatus
- Birinchi chop etilgan · First published
- Icon. Pl. Fl. Ross. 1: 8 (1829)
- Markaziy Osiyoda · In Central Asia
- O‘zbekiston · Uzbekistan, Qozog‘iston · Kazakhstan, Qirg‘iziston · Kyrgyzstan, Tojikiston · Tajikistan, Turkmaniston · Turkmenistan
- Aniqlash manbasi · Identification source
- Определитель растений Средней Азии · 8-tom, 161-bet (vol. 8, p. 161) · Solenanthus circinnatus Ledeb. nomi bilan (treated as)
- Yashash joylari · Habitat
- Mayda tuproqli, toshloq yonbag‘irlar, archazorlar, bargli o‘rmon va butalar, nam soya joy
Fine-earth, stony slopes, juniper woodlands, deciduous forest and shrubs, moist shady place - Balandlik mintaqasi · Altitudinal belt
- Past tog‘lar, o‘rta tog‘lar
Low mountains, mid-mountains - Fenologiya · Phenology
- Gullashi aprel–iyun, mevalashi may–iyul
Flowering Apr–Jun, fruiting May–Jul - O‘rta Osiyoda tarqalishi · Distribution in Central Asia
- Qozog‘iston past tepaliklari, Tarbag‘atoy, Jung‘or Olatov, Tyan-Shan (Issikkul botiqi, tizmalar Qirg‘iz va Talas Olatov, Nurintau, Djumgoltau, Farg‘ona), Pomir-Oloy (tizmalar Oloy, Turkiston, Nurota, Zarafshon, Hisor, Pyotr I, Darvoz, Oloy vodiyi, Kuhitang, g‘arbiy Pomir, Janubiy Tojiston past tog‘lari), Kopetdog‘
Kazakhstan small hills, Tarbagatai, Dzungarian Alatau, Tian Shan (Issykkul depression, ranges Kyrgyz and Talas Alatau, Nuryntau, Dzhumgoltau, Fergana), Pamir-Alai (ranges Alai, Turkestan, Nurata, Zarafshan, Hissar, Peter the Great, Darvaz, Alai valley, Kugitang, western Pamir, foothills of southern Tajikistan), Kopet Dag - Manba · Source
- «Флора Узбекистана» jadvali (ekologiya, mintaqa, tarqalish); fenologiya — «Флора Узбекистана» (1–6-jildlar) va «Определитель растений Средней Азии». Ruscha matndan avtomatik tarjima: hech bir so‘z tushirilmagan, lug‘atda yo‘q so‘zlar ruscha qolgan. Table “Flora of Uzbekistan” (ecology, belts, distribution); phenology from the Flora of Uzbekistan (vols 1–6) and the Opredelitel rasteniy Srednei Azii. Machine-translated from Russian: no word is dropped, words the glossary does not know stay in Russian.
- Morfologik tavsif · Morphological description
- Ildiz yo‘g‘on urchuqsimon qalinlashgan bo‘lakchalarli, uchida bir nechta boshchalarli, barglarning qurigan barg bandilarining qoldiqlarili. Poya ko‘pincha yakka, mustahkam, tik turuvchi, ichida kovak, shoxlanuvchi faqat to‘pgullarda, ancha zich va yumshoq yopishgan tukli, yalang‘ochlanuvchi, 50–80(100) cm balandlikda. Rozetkali barglar butun qirrali, yuqoridan yashil, siyrak yopishgan tukli, tuklardan keyinroq грубеют va aniq ko‘rinadigan, -ki ular do‘ngchalarda joylashgan, pastdan yanada zich va yumshoq yopishgan kulrang-yumshoq tukli; plastinka tuxumsimon yoki cho‘ziq-tuxumsimon, asosida yurak shaklli, 7–15 cm uzunlikda, 3–8 cm kenglikda, birdaniga o‘tuvchi uzunda, deyarli teng u uzunlikda, zich yopishgan tukli barg bandi; eng pastki poya bandli, o‘xshash ildiz oldi, o‘rta va yuqorigi bandsiz, kichraygan, cho‘ziq yoki tuxumsimon-cho‘ziq, biroz o‘tkirda, eng yuqori yarim o‘rab turuvchi, tukli kabi ildiz oldi. To‘pgul gullashning boshisida tor-shingilsimon, so‘ngra murakkab тирс bargsiz выпрямляюшихся buralishning katta soni va qo‘ltiq yon novdalardan hosil qiladi, toj kiygan buralishlar. Gul bandilar 2–3 mm uzunlikda, zich tukli. Kosacha kulrang yoyilgan-uzun tukli, 4–5 mm uzunlikda, chiziqsimon-kurak shaklli o‘tmasroq bo‘laklarli, mevalaganda bir necha cho‘ziladigan va pastga qayrilgan. Gultoj kirsimon-sariq, och binafsha tusli tomirlarli, qurishda zangorilashuvchi, nay shaklli, 6–8 mm uzunlikda, bo‘laklar 1(1.25) mm uzunlikdali, tik, uchburchak, biroz o‘tkir. Kichik chulg‘amalar birikkan gultojning pastki uchdan birida, 0.75–1.25 mm balandlikda, cho‘ziq, o‘tmasroq, chetlarida tuklari uzun. Changchili changchi ipilar zangori, birikkan kichik chulg‘amalar orasida, deyarli 2 marta oshuvchi gultojda; chang xaltachasilar 1 mm uzunlikda, keng-elliptik. Ustuncha asosida qalinlashishsiz, uzun, uzoq gultojdan chiqib turadi. Yong‘oqchalar biroz yassi, 5–7 mm uzunlikda, uchburchak-tuxumsimon; disk biroz yassi yoki biroz botiq, kilda kam siyrak joylashgan langar tikanchalarli, va shuningdek tarqoq mayda langar do‘ngchalarli, kamdan-kam ular; chet va diskning yoni li yanada uzun, 1–1.5 mm uzunlikda, langar tikanchalar va mo‘l mayda langar do‘ngchalar. Chandiq tuxumsimon, 1 / 2 qorin tomonlar egallaydi, uchida qiltiqli.
Root thick with fusiform thickened lobules, at the apex with several heads, covered with remains of dead petioles of leaves. Stem more often solitary, strong, erect, inside hollow, branching only in inflorescences, rather densely and soft appressed hairy, becoming bare, 50–80(100) cm tall. Rosette leaves entire, above green, sparsely appressed-hairy, later than hairs грубеют and distinctly visible, that they sit on tubercles, below more densely and soft appressed greyish-downy; blade ovate or oblong-ovate, at the base cordate, 7–15 cm long, 3–8 cm wide, suddenly passing in long, almost equal it along length, densely appressed hairy petiole; the lowermost cauline petiolate, similar on basal, middle and upper sessile, reduced, oblong or ovate-oblong, somewhat acute, the uppermost half-clasping, hairy as basal. Inflorescence in beginning of flowering narrow-raceme-like, then forms compound тирс from large number of leafless выпрямляюшихся sinuosity and axillary lateral shoots, crowned with sinuosities. Pedicels 2–3 mm long, densely hairy. Calyx greyish spreading-hairy, 4–5 mm long, with linear-spathulate bluntish lobes, in fruit several elongating and downward reflexed. Corolla dirty-yellow, with lilac-tinged veins, at drying turning light blue, tubular, 6–8 mm long, with lobes 1(1.25) mm long, erect, triangular, somewhat acute. Cymules attached in lower third of corolla, 0.75–1.25 mm tall, oblong, bluntish, along the margins villous. Staminate filaments light blue, attached between cymules, almost in 2 times exceeding corolla; anthers 1 mm long, broad-elliptic. Style at the base without thickening, long, far protrudes from corolla. Nutlets somewhat flat, 5–7 mm long, triangular-ovate; disc somewhat flat or slightly concave, along keel with few spaced anchor prickles, and also covered with scattered small anchor tubercles, more rarely without them; margin and side of disc covered with more long, 1–1.5 mm long, anchor prickles and abundant small anchor tubercles. Cicatrix ovate, occupies 1 / 2 ventral sides, at the apex with awn.Asl matn (ruscha) · Russian original
Корень толстый с веретеновидно утолщенными мочками, на верхушке с несколькими головками, покрытыми остатками отмерших черешков листьев. Стебель чаще одиночный, крепкий, прямостоящий, внутри полый, ветвящийся лишь в соцветии, довольно густо и мягко прижато опушенный, оголяющийся, 50–80(100) см выс. Розеточные листья цельнокрайние, сверху зеленые, рассеянно прижато-волосистые, позднее волоски грубеют и ясно видно, что они сидят на бугорках, снизу более густо и мягко прижато серовато-пушистые; пластинка яйцевидная или продолговато-яйцевидная, в основании сердцевидная, 7–15 см дл., 3–8 см шир., внезапно переходящая в длинный, почти равный ей по длине, густо прижато опушенный черешок; самые нижние стеблевые черешковые, похожи на прикорневые, средние и верхние сидячие, уменьшенные, продолговатые или яйцевидно-продолговатые, островатые, самые верхние полустеблеобъемлющие, опушены как прикорневые. Соцветие в начале цветения узкокистевидное, затем образуется сложный тирс из большого числа безлистных выпрямляюшихся извилин и пазушных боковых побегов, увенчанных извилинами. Цветоножки 2–3 мм дл., густо опушенные. Чашечка серовато оттопыренно-волосистая, 4–5 мм дл., с линейно-лопатчатыми туповатыми долями, при плодах несколько удлиняющимися и вниз отогнутыми. Венчик грязно-желтый, с лиловатыми жилками, при высыхании голубеющий, трубчатый, 6–8 мм дл., с лопастями 1(1.25) мм дл., прямостоячими, треугольными, островатыми. Сводики прикреплены в нижней трети венчика, 0.75–1.25 мм выс., продолговатые, туповатые, по краям ворсинчатые. Тычиночные нити голубые, прикреплены между сводиками, почти в 2 раза превышающие венчик; пыльники 1 мм дл., широкоэллиптические. Столбик в основании без утолщения, длинный, далеко выставляется из венчика. Эремы плосковатые, 5–7 мм дл., треугольно-яйцевидные; диск плосковатый или слегка вогнутый, по килю с немногими расставленными якорными шипиками, а также покрыт рассеянными мелкими якорными бугорками, реже без них; край и бока диска покрыты более длинными, 1–1.5 мм дл., якорными шипиками и обильными мелкими якорными бугорками. Цикатрикс яйцевидный, занимает 1 /2 брюшной стороны, на вершине с остью.
«Флора Узбекистана», 4-jild (Toshkent, 2017–2023). Lug‘at asosida avtomatik tarjima. Flora of Uzbekistan, vol. 4 (Tashkent, 2017–2023). Glossary-based machine translation. - Aniqlagich · Key
- Turkum aniqlagichi (kitobdagi ruscha matn) · Genus key (Russian text of the book) →
Boshqa ma’lumot bazalari · Other databases
Solenanthus turkumining boshqa turlari · Other species of the genus (8)
- Solenanthus albiflorus
- Solenanthus hirsutus Qo‘poltukli naygul
- Solenanthus karateginus Qorategin nayguli
- Solenanthus kokanicus Qo‘qon nayguli
- Solenanthus plantaginifolius
- Solenanthus stamineus
- Solenanthus strictissimus
- Solenanthus turkestanicus Turkiston nayguli