O‘zbekiston florasining hayot daraxtiTree of Life of Uzbekistan · O‘zR FA Botanika instituti

Seseli lehmannianumBoiss.

Leman oyqulog‘i; Kushshox · Жабрица леманновская

Interaktiv daraxtda ochish · Open in the interactive tree →
O‘zbekiston florasining hayot daraxti · Tree of Life of Uzbekistan
Oila · Family
Apiaceae
Tartib · Order
Apiales
Turkum · Genus
Seseli
O‘zbekcha nomi · Uzbek name
Leman oyqulog‘i; Kushshox
Ruscha nomi · Russian name
Жабрица леманновская
Kelib chiqishi · Origin
Mahalliy · Native
Endemizm · Endemism
Yo‘q · No
Hayotiy shakli · Life form
ko‘p yillik o‘t (perennial herb), polikarpik (polycarpic)
Xo‘jalik ahamiyati · Economic significance
foydalanilmaydi (not used, per source)
O‘zbekiston Qizil kitobi (2026) · Red Book of Uzbekistan
—
IUCN Qizil ro‘yxati · IUCN Red List (global)
NE Baholanmagan · Not Evaluated
Sinonimlar · Synonyms
Libanotis lehmanniana
Birinchi chop etilgan · First published
Fl. Orient. 2: 967 (1872)
Markaziy Osiyoda · In Central Asia
O‘zbekiston · Uzbekistan, Qirg‘iziston · Kyrgyzstan, Tojikiston · Tajikistan, Turkmaniston · Turkmenistan
Aniqlash manbasi · Identification source
Определитель растений Средней Азии · 7-tom, 257-bet (vol. 7, p. 257)
Yashash joylari · Habitat
Mayda tuproqli, shag‘alli yonbag‘irlar, yer yuziga chiqqan joylar ona jinslar, qoyalar, shag‘allar
Fine-earth, gravelly slopes, outcrops bedrock, rocks, pebble beds
Balandlik mintaqasi · Altitudinal belt
Past tog‘lar, o‘rta tog‘lar, baland tog‘lar
Low mountains, mid-mountains, high mountains
Fenologiya · Phenology
Gullashi iyun–iyul, mevalashi iyul–avgust
Flowering Jun–Jul, fruiting Jul–Aug
O‘rta Osiyoda tarqalishi · Distribution in Central Asia
Tyan-Shan (janubiy Chotqol tizmasining yonbag‘iri), Pomir-Oloy (tizma Oloy -g‘arbiy qism, Turkiston, Zarafshon, Hisor -shimoliy yonbag‘ir)
Tian Shan (southern slope of Chatkal range), Pamir-Alai (range Alai -western part, Turkestan, Zarafshan, Hissar -northern slope)
Manba · Source
«Флора Узбекистана» jadvali (ekologiya, mintaqa, tarqalish); fenologiya — «Флора Узбекистана» (1–6-jildlar) va «Определитель растений Средней Азии». Ruscha matndan avtomatik tarjima: hech bir so‘z tushirilmagan, lug‘atda yo‘q so‘zlar ruscha qolgan. Table “Flora of Uzbekistan” (ecology, belts, distribution); phenology from the Flora of Uzbekistan (vols 1–6) and the Opredelitel rasteniy Srednei Azii. Machine-translated from Russian: no word is dropped, words the glossary does not know stay in Russian.
Morfologik tavsif · Morphological description
Ko‘p yillik polikarpik o‘simliklar 50–70 cm balandlikda. Ildizlar o‘q. Kaudeks yog‘ochlangan, shoxlangan, qisqargan shoxlarli, qurigan barglarning qoldiqlarili. Poyalar soni bir nechta, to‘g‘ri, yumaloq, zich, ingichka-egatli, yuqorigi uchdan birda shoxlanuvchi, qisqa tukli. Barglar ko‘kimtir, qisqa tukli, ba’zan deyarli tuksiz, ildiz oldi qisqa yumaloq va egatli barg bandilarda; plastinka 9–25 cm uzunlikda, shakli cho‘ziq, 5–6 cho‘zilgandan bir-biri bir-biri juft bandsiz segmentlar, odatda uch marta kesilgan yoki bo‘lingan; uchki bo‘laklar 1–3.5 cm uzunlikda, 2–5 mm kenglikda, chiziqsimon-nashtarsimon yoki chiziqsimon, o‘tkirlashgan, ko‘kimtir; poya kichraygan, eng yuqori qisqa barg qinigacha qisqargan. Soyabonlar 6–15 nurli, siqilgan; nurlar 0.5–1.5 cm uzunlikda, keskin teng emas, tukli ichki tomonlarli; o‘ram 1–2 nashtarsimon-bigizsimon bargchalardan; kichik soyabonlar 10–25 gulli; kichik o‘ramlar 10–12 chiziqsimon-nashtarsimon yoki chiziqsimondan, asosida qisqa qo‘shilgan bargchalar, teng kichik soyabonlar. Gul bandilar qisqa, 2 mm gacha uzunlikda. Kosacha tishlari chiziqsimon-bigizsimon, tukli, yaxshi sezilarli. Gulbarglar 0.8–1 mm uzunlikda, deyarli yumaloq, butun, uchida toraygan, bir sekretor kanalchali, tashqarida tukli. Stilopodiy qisqa-konussimon; ustuncha shoxilar 0.6–1.1 mm uzunlikda, qayrilgan mericarplarning orqa tomonida. Mevalar 4–6 mm uzunlikda, tuxumsimon yoki oval, siqilgan mericarplarning orqalarili, zich uzun tukli; karpoforlar ingichka, ikki bo‘lakka bo‘lingan. Qirra ipsimon yoki валиковидные. Sekretor kanalchalar egatlarda yakka, tor, komissural tomonda 2da har bir mericarplar. N = 10.
Perennial polycarpic plants 50–70 cm tall. Roots tap. Caudex woody, branched, with shortened branches, covered with remains of dead leaves. Stems numbering several, straight, rounded, dense, thinly-grooved, in upper third branching, shortly hairy. Leaves glaucous, shortly hairy, sometimes almost glabrous, basal on short round and grooved petioles; blade 9–25 cm long, in outline oblong, from 5–6 elongated each other from each other pairs sessile segments, usually three times dissected or divided; terminal lobes 1–3.5 cm long, 2–5 mm wide, linear-lanceolate or linear, acute, glaucous; cauline reduced, the uppermost reduced up to short sheath. Umbels 6–15-ray, compressed; rays 0.5–1.5 cm long, sharply unequal, hairy with inner sides; involucre from 1–2 lanceolate-awl-shaped leaflets; umbellules 10–25-flowered; involucels from 10–12 linear-lanceolate or linear, at the base shortly fused leaflets, equal umbellules. Pedicels short, up to 2 mm long. Calyx teeth linear-awl-shaped, hairy, well conspicuous. Petals 0.8–1 mm long, almost rounded, entire, at the apex narrowed, with one secretory canal, outside hairy. Stylopodium short-conical; style branches 0.6–1.1 mm long, reflexed on dorsal side of mericarps. Fruits 4–6 mm long, ovate or oval, compressed with backs of mericarps, densely hairy; carpophores thin, bipartite. Rib filiform or валиковидные. Secretory canals in grooves solitary, narrow, on commissural side along 2 in each mericarps. N = 10.
Asl matn (ruscha) · Russian originalМноголетние поликарпики 50–70 см выс. Корни стержневые. Каудекс деревянистый, разветвленный, с укороченными ветвями, покрытыми остатками отмерших листьев. Стебли в числе нескольких, прямые, округлые, плотные, тонкобороздчатые, в верхней трети ветвящиеся, коротко опушенные. Листья сизые, коротко опушенные, иногда почти голые, прикорневые на коротких круглых и бороздчатых черешках; пластинки 9–25 см дл., в очертании продолговатые, из 5–6 удаленных друг от друга пар сидячих сегментов, обычно трижды рассеченных или раздельных; конечные доли 1–3.5 см дл., 2–5 мм шир., линейно-ланцетные или линейные, заостренные, сизые; стеблевые уменьшенные, самые верхние сведены до коротких влагалищ. Зонтики 6–15-лучевые, сжатые; лучи 0.5–1.5 см дл., резко неравные, опушенные с внутренней стороны; обертки из 1–2 ланцетно-шиловидных листочков; зонтички 10–25-цветковые; оберточки из 10–12 линейно-ланцетных или линейных, в основании коротко сросшихся листочков, равных зонтичкам. Цветоножки короткие, до 2 мм дл. Зубцы чашечки линейно-шиловидные, опушенные, хорошо заметные. Лепестки 0.8–1 мм дл., почти округлые, цельные, на верхушке суженные, с одним секреторным канальцем, снаружи опушенные. Подстолбия короткоконические; стилодии 0.6–1.1 мм дл., отогнутые на спинную сторону мерикарпиев. Плоды 4–6 мм дл., яйцевидные или овальные, сжатые со спинок мерикарпиев, густо волосистые; карпофоры тонкие, двураздельные. Ребра нитевидные или валиковидные. Секреторные канальцы в ложбинках одиночные, узкие, на комиссуральной стороне по 2 в каждом мерикарпии. n=10.

«Флора Узбекистана», 5-jild (Toshkent, 2017–2023). Lug‘at asosida avtomatik tarjima. Flora of Uzbekistan, vol. 5 (Tashkent, 2017–2023). Glossary-based machine translation.
Aniqlagich · Key
Turkum aniqlagichi (kitobdagi ruscha matn) · Genus key (Russian text of the book) →

Boshqa ma’lumot bazalari · Other databases

Seseli turkumining boshqa turlari · Other species of the genus (46)