O‘zbekiston florasining hayot daraxtiTree of Life of Uzbekistan · O‘zR FA Botanika instituti

Lonicera nummulariifoliaJaub. & Spach

Tangabarg uchqat; Shilvi · Жимолость монетолистная

Interaktiv daraxtda ochish · Open in the interactive tree →
O‘zbekiston florasining hayot daraxti · Tree of Life of Uzbekistan
Oila · Family
Caprifoliaceae
Tartib · Order
Dipsacales
Turkum · Genus
Lonicera
O‘zbekcha nomi · Uzbek name
Tangabarg uchqat; Shilvi
Ruscha nomi · Russian name
Жимолость монетолистная
Kelib chiqishi · Origin
Mahalliy · Native
Endemizm · Endemism
Yo‘q · No
Hayotiy shakli · Life form
buta (shrub)
Xo‘jalik ahamiyati · Economic significance
dorivor (medicinal), asal beruvchi (melliferous), manzarali (ornamental)
O‘zbekiston Qizil kitobi (2026) · Red Book of Uzbekistan
—
IUCN Qizil ro‘yxati · IUCN Red List (global)
LC Kam xavfli · Least Concern
Birinchi chop etilgan · First published
Ill. Pl. Orient. 1: 133 (1843)
Markaziy Osiyoda · In Central Asia
O‘zbekiston · Uzbekistan, Qozog‘iston · Kazakhstan, Qirg‘iziston · Kyrgyzstan, Tojikiston · Tajikistan, Turkmaniston · Turkmenistan
Aniqlash manbasi · Identification source
Определитель растений Средней Азии · 9-tom, 337-bet (vol. 9, p. 337)
Yashash joylari · Habitat
Mayda tuproqli, shag‘alli, toshloq yonbag‘irlar, qoyalar, dara, daryoning vodiyi, daraxt-butali o‘simlik qoplamida
Fine-earth, gravelly, stony slopes, rocks, gorge, valley of river, among woody-shrubby vegetation
Balandlik mintaqasi · Altitudinal belt
Past tog‘lar, o‘rta tog‘lar, baland tog‘lar
Low mountains, mid-mountains, high mountains
Fenologiya · Phenology
Gullashi may–iyun, mevalashi avgust–yanvar
Flowering May–Jun, fruiting Aug–Jan
O‘rta Osiyoda tarqalishi · Distribution in Central Asia
Tyan-Shan (tizmalar Zailiy Olatov, Qirg‘iz Olatov, Talas Olatov, tog‘lar Norin daryosining o‘rta oqimida, Qoratog‘ tizmalari, Qarjontov, Ugom, Pskom, Sandalash, Chotqol, Qurama, Mo‘g‘ultov, Farg‘ona, Uzun-axmat, Ataynak), Pomir-Oloy (tizmalar Oloy, Nurota, Turkiston, Zarafshon, Hisor, Kuhitang, Pyotr I, Darvoz, g‘arbiy Pomir: Vanch, Ishkashim, Shaxdarin), Kopetdog‘, Badxiz
Tian Shan (ranges Trans-Ili Alatau, Kyrgyz Alatau, Talas Alatau, mountains in middle course of river Naryn, ranges Karatau, Karzhantau, Ugam, Pskem, Sandalash, Chatkal, Kurama, Mogoltau, Fergana, Uzun-akhmat, Ataynak), Pamir-Alai (ranges Alai, Nurata, Turkestan, Zarafshan, Hissar, Kugitang, Peter the Great, Darvaz, western Pamir: Vanch, Ishkashim, Shakhdarin), Kopet Dag, Badkhyz
Manba · Source
«Флора Узбекистана» jadvali (ekologiya, mintaqa, tarqalish); fenologiya — «Флора Узбекистана» (1–6-jildlar) va «Определитель растений Средней Азии». Ruscha matndan avtomatik tarjima: hech bir so‘z tushirilmagan, lug‘atda yo‘q so‘zlar ruscha qolgan. Table “Flora of Uzbekistan” (ecology, belts, distribution); phenology from the Flora of Uzbekistan (vols 1–6) and the Opredelitel rasteniy Srednei Azii. Machine-translated from Russian: no word is dropped, words the glossary does not know stay in Russian.
Morfologik tavsif · Morphological description
Buta 3 m gacha balandlikda yoki daraxt 3–5 m, kam 8–10 m gacha balandlikda, tanali, yetuvchi 20 cm qalinlikda.; shoxlar yoyiq, mustahkam, eski kul rang po‘stloqli, yosh qisqa оттопыреннопушистые va zich qisqa-bandli bezlarli; bir yoshli – qo‘ng‘iroq-sariq, 2–3 yozgi deyarli oq; kurtaklar tuxumsimon, qiyshiq uzoqlashgan, 2.5–4 mm uzunlikda, 3–5 juft uzun tukli, chetida yumshoq tukli-kiprikli tashqi tangachalar. Barglar 2–4.5 cm uzunlikda va 1.5–2.7 cm kenglikda, keng -yoki cho‘ziq-tuxumsimon, ba’zan elliptik, uchida o‘yiq yoki o‘tmas, kamdan-kam o‘tkirlashgan, qisqa qadoqli qiltiqli, kesilgan, yumaloq yoki ponasimon asosli, yuqoridan xira, kul rang-yashil, siyrak tukchali deyarli tuksiz, pastdan oqish, zich tukli kulrang-baxmalsimon-yumshoq tukligacha, uch ostida ko‘pincha tuksiz; barg bandilar 4–8 mm uzunlikda, gul to‘pbandilardan uzunroq, tukli bezli va oddiy, qisqa va uzun, ingichka yoyilgan tuklar. Gul to‘pbandilar qo‘ltiqlarda barcha, bundan tashqari pastki, yosh novdalarning barglari, (1)2.5–3 mm uzunlikda, tik, tukli ingichka yoyilgan tuklar; gulyonbarglar tor, nashtarsimon ipsimongacha, tugunchaklardan qisqaroq, yumshoq tukli va bezli, asosida qo‘shilgan; gulyonbargchalar cho‘ziq-teskari tuxumsimon, yopuvchi 1 / 3–1 / 2 tugunchak, chetida bezli va ba’zan siyrak tuklarli; gulyonbargchalar har bir gul o‘z tashqi chetlar o‘rtagacha qo‘shiladi; kosachaning gultoj yaprog‘isi deyarli tugunchakka teng, oq, pardasimon, chuqur kesikli 5da deyarli teng, uchburchak yoki tuxumsimon-nashtarsimon, tez uzun o‘tkirlashgan, kiprikli bo‘laklar. Gultoj avval pushtiroq-oq, gullashdan keyin sarg‘ayuvchi, 17–23 mm uzunlikda, tashqarida zich va mayda baxmalsimon-yumshoq tukli, nayli pastda o‘rta do‘ngsimon изгибомli, ichida uzun tukli, 1.5–2 martada yanada qisqa, -dan yuqorigi lab, kesikli 1 / 3da keng, o‘tmas, ajraluvchi bo‘laklarda, ular chetki ozgina o‘rtadan uzunroq. Chang xaltachasilar birikkan nayning yuqorigi chetida, changchi ipilarli, asosida yumshoq tukli va yirik (5 mm gacha uzunlikda), tor chang xaltachasilar, emas yuqorigi lablarning yarmisidan uzunroq. Ustuncha uzun tukli, teng yoki ozgina changchidan uzunroq. Tugunchak erkin, yuqoriga qarab toraygan (бутылкообразные), yuqorida bezli. Mevalar oqish, shaffof (quritishda ba’zan qo‘ng‘irlashuvchi), 2–3 yirikli, 4.5–5 mm uzunlikda, qora-binafsha, yumaloq-ellipsoid, yassi urug‘lar.
Shrub up to 3 m tall or tree 3–5 m, rarely up to 8–10 m tall, with trunk, reaching 20 cm in thick.; branches spreading, strong, old clothed with grey bark, young shortly оттопыреннопушистые and densely set with short-stalked glands; one-year-old – brownish-yellow, 2–3-summer almost white; buds ovate, obliquely distant, 2.5–4 mm long, with 3–5 pairs hairy, along the margin downy-ciliate outer scales. Leaves 2–4.5 cm long and 1.5–2.7 cm wide, broadly -or oblong-ovate, sometimes elliptic, at the apex emarginate or obtuse, more rarely pointed, with short callose awn, with truncate, rounded or cuneate base, above matt, grey-green, with sparse down up to almost glabrous, below pale, densely hairy up to greyish-velvety-downy, under end not infrequently glabrous; petioles 4–8 mm long, longer than peduncles, hairy glandular and simple, short and long, thin spreading hairs. Peduncles in axils all, with the exception of lower, leaves of young shoots, (1)2.5–3 mm long, erect, hairy thin spreading hairs; bracts narrow, lanceolate up to filiform, shorter than ovaries, downy and glandular, at the base fused; bracteoles oblong-obovate, covering 1 / 3–1 / 2 ovary, along the margin glandular and sometimes with sparse hairs; bracteoles each flower fuse own outer margins up to middle; limb of calyx almost equal to the ovary, white, membranous, deeply incised on 5 almost equal, triangular or ovate-lanceolate, often long acute, ciliate lobes. Corolla at first pinkish-white, after flowering turning yellow, 17–23 mm long, outside densely and small velvety-downy, with tube below middle with hump-like изгибом, inside hairy, in 1.5–2 times more short, than upper lip, incised on 1 / 3 on broad, obtuse, diverging lobes, from which outermost a little longer than middle. Anthers attached at upper margin of tube, with filaments, at the base downy and large (up to 5 mm long), narrow anthers, not longer than the half of upper lips. Style hairy, equal or a little longer than the stamen. Ovary free, upward narrowed (бутылкообразные), at the top glandular. Fruits whitish, transparent (at drying sometimes turning brown), with 2–3 large, 4.5–5 mm long, black-violet, roundish-ellipsoid, flat seeds.
Asl matn (ruscha) · Russian originalКустарник до 3 м выс. или дерево 3–5 м, редко до 8–10 м выс., со стволом, достигающим 20 см в толщ.; ветви раскидистые, крепкие, старые одеты серой корой, молодые коротко оттопыреннопушистые и густо усаженные короткостебельчатыми железками; годовалые – буровато-желтые, 2–3-летние почти белые; почки яйцевидные, косо отстоящие, 2.5–4 мм дл., с 3–5 парами волосистых, по краю пушисто-реснитчатых наружных чешуй. Листья 2–4.5 см дл. и 1.5–2.7 см шир., широко- или продолговато-яйцевидные, иногда эллиптические, на верхушке выемчатые или тупые, реже приостренные, с коротким мозолистым острием, с усеченным, округлым или клиновидным основанием, сверху матовые, серо-зеленые, с редким пушком до почти голых, снизу бледные, густо опушенные до серовато-бархатисто-пушистых, под конец нередко голые; черешки 4–8 мм дл., длиннее цветоносов, опушены железистыми и простыми, короткими и длинными, тонкими оттопыренными волосками. Цветоносы в пазухах всех, за исключением нижних, листьев молодых побегов, (1)2.5–3 мм дл., прямостоячие, опушенные тонкими оттопыренными волосками; прицветники узкие, ланцетовидные до нитевидных, короче завязей, пушистые и железистые, при основании сросшиеся; прицветнички продолговато-обратнояйцевидные, прикрывающие 1/3–1/2 завязи, по краю железистые и иногда с редкими волосками; прицветнички каждого цветка срастаются своими наружными краями до середины; отгиб чашечки почти равен завязи, белый, перепончатый, глубоко надрезанный на 5 почти равных, треугольных или яйцевидно-ланцетных, часто длинно заостренных, реснитчатых долей. Венчик вначале розовато-белый, после цветения желтеющий, 17–23 мм дл., снаружи густо и мелко бархатисто-пушистый, с трубкой ниже середины с горбовидным изгибом, внутри волосистой, в 1.5–2 раза более короткой, чем верхняя губа, надрезанная на 1/3 на широкие, тупые, расходящиеся лопасти, из которых крайние немного длиннее средних. Пыльники прикреплены у верхнего края трубки, с нитями, у основания пушистыми и крупными (до 5 мм дл.), узкими пыльниками, не длиннее половины верхней губы. Столбик волосистый, равный или немного длиннее тычинок. Завязи свободные, кверху суженные (бутылкообразные), наверху железистые. Плоды беловатые, прозрачные (при сушке иногда буреющие), с 2–3 крупными, 4.5–5 мм дл., черно-фиолетовыми, округло-эллипсоидальными, плоскими семенами.

«Флора Узбекистана», 3-jild (Toshkent, 2017–2023). Lug‘at asosida avtomatik tarjima. Flora of Uzbekistan, vol. 3 (Tashkent, 2017–2023). Glossary-based machine translation.
Aniqlagich · Key
Turkum aniqlagichi (kitobdagi ruscha matn) · Genus key (Russian text of the book) →

Boshqa ma’lumot bazalari · Other databases

Lonicera turkumining boshqa turlari · Other species of the genus (25)