O‘zbekiston florasining hayot daraxtiTree of Life of Uzbekistan · O‘zR FA Botanika instituti

Scrophularia griffithiiBenth.

Griffit chechakguli · Норичник Гриффита

Interaktiv daraxtda ochish · Open in the interactive tree →
O‘zbekiston florasining hayot daraxti · Tree of Life of Uzbekistan
Oila · Family
Scrophulariaceae
Tartib · Order
Lamiales
Turkum · Genus
Scrophularia
O‘zbekcha nomi · Uzbek name
Griffit chechakguli
Ruscha nomi · Russian name
Норичник Гриффита
Kelib chiqishi · Origin
Mahalliy · Native
Endemizm · Endemism
Yo‘q · No
Hayotiy shakli · Life form
ko‘p yillik o‘t (perennial herb)
Xo‘jalik ahamiyati · Economic significance
foydalanilmaydi (not used, per source)
O‘zbekiston Qizil kitobi (2026) · Red Book of Uzbekistan
—
IUCN Qizil ro‘yxati · IUCN Red List (global)
NE Baholanmagan · Not Evaluated
Sinonimlar · Synonyms
Scrophularia decomposita; Scrophularia griffithii
Birinchi chop etilgan · First published
Scroph. Ind. : 18 (1835)
Markaziy Osiyoda · In Central Asia
O‘zbekiston · Uzbekistan, Qozog‘iston · Kazakhstan, Qirg‘iziston · Kyrgyzstan, Tojikiston · Tajikistan
Aniqlash manbasi · Identification source
Определитель растений Средней Азии · 9-tom, 216-bet (vol. 9, p. 216) · Scrophularia griffithii Benth. nomi bilan (treated as)
Yashash joylari · Habitat
Mayda tuproqli, shag‘alli, toshloq yonbag‘irlar
Fine-earth, gravelly, stony slopes
Balandlik mintaqasi · Altitudinal belt
O‘rta tog‘lar, baland tog‘lar
Mid-mountains, high mountains
Fenologiya · Phenology
Gullashi iyun–avgust
Flowering Jun–Aug
O‘rta Osiyoda tarqalishi · Distribution in Central Asia
Tyan-Shan (tizmalar Talas Olatov, Chotqol, Qurama), Pomir-Oloy (tizmalar Turkiston, Zarafshon, Hisor, Vaxsh, Qorategin, Darvoz, Pyotr I, Xozretisho)
Tian Shan (ranges Talas Alatau, Chatkal, Kurama), Pamir-Alai (ranges Turkestan, Zarafshan, Hissar, Vakhsh, Karategin, Darvaz, Peter the Great, Khozretisho)
Manba · Source
«Флора Узбекистана» jadvali (ekologiya, mintaqa, tarqalish); fenologiya — «Флора Узбекистана» (1–6-jildlar) va «Определитель растений Средней Азии». Ruscha matndan avtomatik tarjima: hech bir so‘z tushirilmagan, lug‘atda yo‘q so‘zlar ruscha qolgan. Table “Flora of Uzbekistan” (ecology, belts, distribution); phenology from the Flora of Uzbekistan (vols 1–6) and the Opredelitel rasteniy Srednei Azii. Machine-translated from Russian: no word is dropped, words the glossary does not know stay in Russian.
Morfologik tavsif · Morphological description
Ko‘p yillik o‘simlik 100 cm gacha balandlikda, tuksiz. Poyalar to‘g‘ri, deyarli 4 ko‘mirrang, asosida qo‘ng‘ir yoki qizg‘ish. Barglar 2.5–9 cm uzunlikda, 1.5–4.5 cm kenglikda, cho‘ziq-elliptik, qisqa-bo‘lakli, bo‘laklar chetida yirik notekis tishli, asosiga qarab ponasimon; barg bandilar 0.5–4 cm uzunlikda; gulyonbargli barglar 3 mm gacha uzunlikda, 1 mm kenglikda, nashtarsimon, o‘tkir, tishli. To‘pgul 20–35 cm uzunlikda, 3–6 cm kenglikda, ro‘vaksimon, siyrak. Gullar ko‘p sonli, yoki 2–3da yarim-soyabonlarda, yoki yakka qo‘ltiq gul to‘pbandilar 1–3 cm uzunlikda, tukli kabi gul bandilar. Gulyonbarglar 1.5 mm gacha uzunlikda, nashtarsimon, biroz o‘tkir, chetida tarqoq bezli tuklarli. Gul bandilar qisqa, qisqa-bandli qo‘ng‘ir bezli tuklarli. Kosacha 2 mm gacha uzunlikda, tuksiz; bo‘laklar yumaloq, chetida keng-pardasimon, noaniq yirik-tishli. Gultoj 4.5–5 mm uzunlikda, 3 mm gacha kenglikda, qizg‘ish, tuksiz; yuqorigi lablarning bo‘laklari yumaloq, asosida toraygan, deyarli yon bo‘lakli pastki lablardan 3 marta uzunroq. Changchilar ozgina gultojdan chiqib turadi; changchi ipilar tukli tarqoq bezli tuklar. Staminodiy buyraksimon, yuqorida ba’zan noaniq o‘tmas 3 tishli, kenglik deyarli 3 marta uzunlikda oshadi. Tugunchak 1.5 mm gacha uzunlikda, yumaloq, jigarrang, tuksiz. Ustuncha tugunchakdan 2.5 marta uzunroq. Ko‘sak 5 mm uzunlikda, sharsimon, tuksiz, qisqa o‘tkir uchli. Urug‘ 1–1.3 mm uzunlikda, 0.4–0.5 mm kenglikda, cho‘ziq, bo‘ylama-qirrali-egatli va ko‘ndalang-ajinli.
Perennial plant up to 100 cm tall, glabrous. Stems straight, almost 4-coal, at the base brown or reddish. Leaves 2.5–9 cm long, 1.5–4.5 cm wide, oblong-elliptic, short-lobed, lobes along the margin large unequally toothed, towards the base cuneate; petioles 0.5–4 cm long; bracteal leaves up to 3 mm long, 1 mm wide, lanceolate, acute, toothed. Inflorescence 20–35 cm long, 3–6 cm wide, paniculate, loose. Flowers numerous, or along 2–3 in semi-umbels, or solitary on axillary peduncles 1–3 cm long, hairy as pedicels. Bracts up to 1.5 mm long, lanceolate, somewhat acute, along the margin with scattered glandular hairs. Pedicels short, covered with short-stalked brown glandular hairs. Calyx up to 2 mm long, glabrous; lobes rounded, along the margin broad-membranous, indistinct coarsely-toothed. Corolla 4.5–5 mm long, up to 3 mm wide, reddish, glabrous; lobes of upper lips rounded, at the base narrowed, almost 3 times longer than lateral lobed lower lips. Stamens a little protrude from corolla; filaments hairy scattered glandular hairs. Staminode reniform, at the top sometimes indistinct obtuse 3-toothed, width almost in 3 times exceeds length. Ovary up to 1.5 mm long, rounded, brown, glabrous. Style 2.5 times longer than the ovary. Capsule 5 mm long, globose, glabrous, with short mucro. Seed 1–1.3 mm long, 0.4–0.5 mm wide, oblong, longitudinally-ribbed-grooved and transversely-wrinkled.
Asl matn (ruscha) · Russian originalМноголетнее растение до 100 см выс., голое. Стебли прямые, почти 4-угольные, у основания бурые или красноватые. Листья 2.5–9 см дл., 1.5–4.5 см шир., продолговато-эллиптические, коротколопастные, лопасти по краю крупно неравнозубчатые, к основанию клиновидные; черешки 0.5–4 см дл.; прицветные листья до 3 мм дл., 1 мм шир., ланцетные, острые, зубчатые. Соцветия 20–35 см дл., 3–6 см шир., метельчатые, рыхлые. Цветки многочисленные, или по 2–3 в полузонтиках, или одиночные на пазушных цветоносах 1–3 см дл., опушенных как цветоножки. Прицветники до 1.5 мм дл., ланцетные, островатые, по краю с рассеянными железистыми волосками. Цветоножки короткие, покрыты короткостебельчатыми бурыми железистыми волосками. Чашечка до 2 мм дл., голая; доли округлые, по краю широкопленчатые, неясно крупнозубчатые. Венчик 4.5–5 мм дл., до 3 мм шир., красноватый, голый; лопасти верхней губы округлые, в основании суженные, почти в 3 раза длиннее боковых лопастей нижней губы. Тычинки немного выдаются из венчика; нити опушены рассеянными железистыми волосками. Стаминодий почковидный, наверху иногда неясно тупо 3-зубчатый, ширина почти в 3 раза превышает длину. Завязь до 1.5 мм дл., округлая, коричневая, голая. Столбик в 2.5 раза длиннее завязи. Коробочка 5 мм дл., шаровидная, голая, с коротким остроконечием. Семена 1–1.3 мм дл., 0.4–0.5 мм шир., продолговатые, продольно-ребристо-бороздчатые и поперечно-морщинистые.

«Флора Узбекистана», 2-jild (Toshkent, 2017–2023). Lug‘at asosida avtomatik tarjima. Flora of Uzbekistan, vol. 2 (Tashkent, 2017–2023). Glossary-based machine translation.
Aniqlagich · Key
Turkum aniqlagichi (kitobdagi ruscha matn) · Genus key (Russian text of the book) →

Boshqa ma’lumot bazalari · Other databases

Scrophularia turkumining boshqa turlari · Other species of the genus (40)