O‘zbekiston florasining hayot daraxtiTree of Life of Uzbekistan · O‘zR FA Botanika instituti

Scrophularia scopariaPennell

Chiviqsimon chechakgul · Норичник прутьевидный

Interaktiv daraxtda ochish · Open in the interactive tree →
O‘zbekiston florasining hayot daraxti · Tree of Life of Uzbekistan
Oila · Family
Scrophulariaceae
Tartib · Order
Lamiales
Turkum · Genus
Scrophularia
O‘zbekcha nomi · Uzbek name
Chiviqsimon chechakgul
Ruscha nomi · Russian name
Норичник прутьевидный
Kelib chiqishi · Origin
Mahalliy · Native
Endemizm · Endemism
Yo‘q · No
Hayotiy shakli · Life form
ko‘p yillik o‘t (perennial herb)
Xo‘jalik ahamiyati · Economic significance
foydalanilmaydi (not used, per source)
O‘zbekiston Qizil kitobi (2026) · Red Book of Uzbekistan
—
IUCN Qizil ro‘yxati · IUCN Red List (global)
NE Baholanmagan · Not Evaluated
Sinonimlar · Synonyms
Scrophularia turcomanica
Birinchi chop etilgan · First published
Monogr. Acad. Nat. Sci. Philadelphia 5: 48 (1943)
Markaziy Osiyoda · In Central Asia
O‘zbekiston · Uzbekistan, Qirg‘iziston · Kyrgyzstan, Tojikiston · Tajikistan, Turkmaniston · Turkmenistan
Aniqlash manbasi · Identification source
Определитель растений Средней Азии · 9-tom, 219-bet (vol. 9, p. 219)
Yashash joylari · Habitat
Toshloq, shag‘alli yonbag‘irlar, shag‘allar, taqirlar, chinklar, xilma-xil rangli jinslarning yer yuziga chiqqan joylari, butalarning chakalakzorlari, archazorlar
Stony, gravelly slopes, pebble beds, takyrs, chinks (escarpments), outcrops of variegated rocks, thickets of shrubs, juniper woodlands
Balandlik mintaqasi · Altitudinal belt
Tekislik, tog‘ oldi, past tog‘lar, o‘rta tog‘lar, baland tog‘lar
Plain, foothills, low mountains, mid-mountains, high mountains
Fenologiya · Phenology
Gullashi may–iyun
Flowering May–Jun
O‘rta Osiyoda tarqalishi · Distribution in Central Asia
Заузбой, Ustyurt, Pomir-Oloy (tizmalar Turkiston, Nurota, Zarafshon, Zirabulak-ziadin tog‘lari, tizmalar Hisor, Qorategin, Darvoz, Kuhitang, Pomir, Janubiy Tojiston past tog‘lari)
Заузбой, Ustyurt, Pamir-Alai (ranges Turkestan, Nurata, Zarafshan, Zirabulak-ziadin mountains, ranges Hissar, Karategin, Darvaz, Kugitang, Pamir, foothills of southern Tajikistan)
Manba · Source
«Флора Узбекистана» jadvali (ekologiya, mintaqa, tarqalish); fenologiya — «Флора Узбекистана» (1–6-jildlar) va «Определитель растений Средней Азии». Ruscha matndan avtomatik tarjima: hech bir so‘z tushirilmagan, lug‘atda yo‘q so‘zlar ruscha qolgan. Table “Flora of Uzbekistan” (ecology, belts, distribution); phenology from the Flora of Uzbekistan (vols 1–6) and the Opredelitel rasteniy Srednei Azii. Machine-translated from Russian: no word is dropped, words the glossary does not know stay in Russian.
Morfologik tavsif · Morphological description
Ko‘p yillik o‘simlik 30–60 cm balandlikda, tuksiz. Poyalar ko‘p sonli, 4 qirrali. Pastki barglar to‘plangan rozetkada, 2.5 cm uzunlikda, 1–1.5 cm kenglikda, patsimon bo‘lingan, barg bandilar 2 cm uzunlikda cho‘ziq o‘tkir bo‘laklar 6–8 mm uzunlikdali, 2 mm kenglikda; poya 2–3 cm uzunlikda, 0.7–1 cm kenglikda, elliptik, patsimon bo‘lingan yoki tishli, barg bandilar 1.2 cm uzunlikda, cho‘ziq, o‘tkir bo‘laklar 4.5 mm uzunlikdali, 1.5–2 mm kenglikda; gulyonbargli cho‘ziq, 0.4–1 cm uzunlikda, 0.1–0.2 cm kenglikda, biroz o‘tkir. Gullar gul bandilar 2 mm uzunlikda, kabi va gul to‘pbandilar, siyrak bezli-tukli, 1–5da yarim-soyabonlarda qo‘ltiq gul to‘pbandilarda ro‘vaksimon, tor, siyrak to‘pgullar 20 cm uzunlikda, 3–4 cm kenglikda; gulyonbarglar chiziqsimon, 1–2.5 mm uzunlikda, 1–2 mm kenglikda, o‘tkir, tuksiz. Kosacha silliq, 2.5–3 mm uzunlikda, yumaloq-elliptik bo‘laklarli, 2 mm uzunlikda, 1 mm kenglikda, tor oq-hoshiyali. Gultoj to‘q-qizil, 5–6 mm uzunlikda, yuqorigi lab deyarli buyraksimon, asosida toraygan bo‘laklar yon yassi bo‘lakli pastki lablardan 2 marta uzunroq. Changchilar yashirin gultojda, changchi ipilar ularning bezli-tukli; staminodiy nashtarsimon yoki cho‘ziq, uzunlik uning 2–3 marta kenglikda oshadi, o‘tkirlashgan. Tugunchak yumaloq, 1.5 mm uzunlikda va kenglikda. Ustuncha tugunchakdan 3 marta uzunroq. Ko‘sak sharsimon, (3) 4–5 mm uzunlikda, silliq, o‘tkir tumshuq 2 mm gacha uzunlikdali. Urug‘ elliptik, to‘q-jigarrang, 1–1.2 mm uzunlikda, 0.7 mm kenglikda.
Perennial plant 30–60 cm tall, glabrous. Stems numerous, 4-angled. Lower leaves gathered in rosette, 2.5 cm long, 1–1.5 cm wide, pinnatipartite, on petioles 2 cm long with oblong acute lobes 6–8 mm long, 2 mm wide; cauline 2–3 cm long, 0.7–1 cm wide, elliptic, pinnatipartite or toothed, on petioles 1.2 cm long, with oblong, acute lobes 4.5 mm long, 1.5–2 mm wide; bracteal oblong, 0.4–1 cm long, 0.1–0.2 cm wide, somewhat acute. Flowers on pedicels 2 mm long, as and peduncles, sparsely glandular-hairy, along 1–5 in semi-umbels on axillary peduncles in paniculate, narrow, sparse inflorescences 20 cm long, 3–4 cm wide; bracts linear, 1–2.5 mm long, 1–2 mm wide, acute, glabrous. Calyx smooth, 2.5–3 mm long, with roundish-elliptic lobes, 2 mm long, 1 mm wide, narrow white-bordered. Corolla dark-red, 5–6 mm long, upper lip with almost reniform, at the base narrowed lobes 2 times longer than lateral flat lobed lower lips. Stamens hidden in corolla, filaments their glandular-hairy; staminode lanceolate or oblong, length its in 2–3 times exceeds width, acute. Ovary rounded, 1.5 mm long and wide. Style 3 times longer than the ovary. Capsule globose, (3) 4–5 mm long, smooth, with acute beak up to 2 mm long. Seed elliptic, dark-brown, 1–1.2 mm long, 0.7 mm wide.
Asl matn (ruscha) · Russian originalМноголетнее растение 30–60 см выс., голое. Стебли многочисленные, 4-гранные. Нижние листья собранные в розетку, 2.5 см дл., 1–1.5 см шир., перистораздельные, на черешках 2 см дл. с продолговатыми острыми долями 6–8 мм дл., 2 мм шир.; стеблевые 2–3 см дл., 0.7–1 см шир., эллиптические, перистораздельные или зубчатые, на черешках 1.2 см дл., с продолговатыми, острыми долями 4.5 мм дл., 1.5–2 мм шир.; прицветные продолговатые, 0.4–1 см дл., 0.1–0.2 см шир., островатые. Цветки на цветоножках 2 мм дл., как и цветоносы, рассеянно железисто-опушенных, по 1–5 в полузонтиках на пазушных цветоносах в метельчатом, узком, редком соцветии 20 см дл., 3–4 см шир.; прицветники линейные, 1–2.5 мм дл., 1–2 мм шир., острые, голые. Чашечка гладкая, 2.5–3 мм дл., с округло-эллиптическими долями, 2 мм дл., 1 мм шир., узко бело-окаймленными. Венчик темно-красный, 5–6 мм дл., верхняя губа с почти почковидными, в основании суженными лопастями в 2 раза длиннее боковых плоских лопастей нижней губы. Тычинки скрытые в венчике, нити их железисто-опушенные; стаминодий ланцетный или продолговатый, длина его в 2–3 раза превышает ширину, заостренный. Завязь округлая, 1.5 мм дл. и шир. Столбик в 3 раза длиннее завязи. Коробочка шаровидная, (3) 4–5 мм дл., гладкая, с острым носиком до 2 мм дл. Семена эллиптические, темно-коричневые, 1–1.2 мм дл., 0.7 мм шир.

«Флора Узбекистана», 2-jild (Toshkent, 2017–2023). Lug‘at asosida avtomatik tarjima. Flora of Uzbekistan, vol. 2 (Tashkent, 2017–2023). Glossary-based machine translation.
Aniqlagich · Key
Turkum aniqlagichi (kitobdagi ruscha matn) · Genus key (Russian text of the book) →

Boshqa ma’lumot bazalari · Other databases

Scrophularia turkumining boshqa turlari · Other species of the genus (40)