O‘zbekiston florasining hayot daraxtiTree of Life of Uzbekistan · O‘zR FA Botanika instituti

Scrophularia heucherifloraSchrenk ex Fisch. & C.A.Mey.

Toshmaydagul chechakgul · Норичник камнеломкоцветковый

Interaktiv daraxtda ochish · Open in the interactive tree →
O‘zbekiston florasining hayot daraxti · Tree of Life of Uzbekistan
Oila · Family
Scrophulariaceae
Tartib · Order
Lamiales
Turkum · Genus
Scrophularia
O‘zbekcha nomi · Uzbek name
Toshmaydagul chechakgul
Ruscha nomi · Russian name
Норичник камнеломкоцветковый
Kelib chiqishi · Origin
Mahalliy · Native
Endemizm · Endemism
Yo‘q · No
Hayotiy shakli · Life form
ko‘p yillik o‘t (perennial herb)
Xo‘jalik ahamiyati · Economic significance
foydalanilmaydi (not used, per source)
O‘zbekiston Qizil kitobi (2026) · Red Book of Uzbekistan
—
IUCN Qizil ro‘yxati · IUCN Red List (global)
NE Baholanmagan · Not Evaluated
Sinonimlar · Synonyms
Scrophularia heucheriiflora; Scrophularia heucheriaeflora
Birinchi chop etilgan · First published
Enum. Pl. Nov. 1: 25 (1841)
Markaziy Osiyoda · In Central Asia
O‘zbekiston · Uzbekistan, Qozog‘iston · Kazakhstan, Qirg‘iziston · Kyrgyzstan, Tojikiston · Tajikistan
Aniqlash manbasi · Identification source
Определитель растений Средней Азии · 9-tom, 214-bet (vol. 9, p. 214)
Yashash joylari · Habitat
Shag‘alli, toshloq yonbag‘irlar, daryoning vodiyi, o‘tloq, xilma-xil rangli jinslarning yer yuziga chiqqan joylari
Gravelly, stony slopes, valley of river, meadow, outcrops of variegated rocks
Balandlik mintaqasi · Altitudinal belt
Tekislik, tog‘ oldi, past tog‘lar, o‘rta tog‘lar
Plain, foothills, low mountains, mid-mountains
Fenologiya · Phenology
Gullashi mart–aprel, mevalashi aprel–iyul
Flowering Mar–Apr, fruiting Apr–Jul
O‘rta Osiyoda tarqalishi · Distribution in Central Asia
Zaysan havzasi, Qozog‘iston past tepaliklari (sharqiy qism), Balxashbo‘yi cho‘llari, Tarbag‘atoy, Jung‘or Olatov, Tyan-Shan (tizmalar Chu-Ili, Zailiy Olatov, Olatov Kungeyi, Olatov Terskeyi, Ketmontov, Qirg‘iz Olatov, Qoratog‘, Qurama, Mo‘g‘ultov), Pomir-Oloy (tizmalar Turkiston, Zarafshon, Hisor, Janubiy Tojiston past tog‘lari)
Zaisan basin, Kazakhstan small hills (eastern part), Balkhash deserts, Tarbagatai, Dzungarian Alatau, Tian Shan (ranges Chu-Ili, Trans-Ili Alatau, Kungey Alatau, Terskey Alatau, Ketmentau, Kyrgyz Alatau, Karatau, Kurama, Mogoltau), Pamir-Alai (ranges Turkestan, Zarafshan, Hissar, foothills of southern Tajikistan)
Manba · Source
«Флора Узбекистана» jadvali (ekologiya, mintaqa, tarqalish); fenologiya — «Флора Узбекистана» (1–6-jildlar) va «Определитель растений Средней Азии». Ruscha matndan avtomatik tarjima: hech bir so‘z tushirilmagan, lug‘atda yo‘q so‘zlar ruscha qolgan. Table “Flora of Uzbekistan” (ecology, belts, distribution); phenology from the Flora of Uzbekistan (vols 1–6) and the Opredelitel rasteniy Srednei Azii. Machine-translated from Russian: no word is dropped, words the glossary does not know stay in Russian.
Morfologik tavsif · Morphological description
Ko‘p yillik o‘simlik 80 cm gacha balandlikda. Poya yumaloq, qisqa bezli va yanada uzun oddiy tuklar, qo‘ng‘ir yoki jigarrang. Barglar keng-tuxumsimon yoki tuxumsimon-yurak shaklli, 6–13 cm, uzunlikda., 2.5–9 cm kenglikda, o‘tmas, notekis va teng emas tishli yoki arrasimon tishli, asosida yurak shaklli, barg bandilar 1–5 cm uzunlikda, gulyonbargli chiziqsimon, 0.5–1 cm uzunlikda, 1–3 mm kenglikda, o‘tkir, bandsiz, barcha barglar yuqoridan deyarli tuksiz, pastdan tomirlari bo‘ylab siyrak tukli. Gullar bezli-tukli gul bandilar 2–4 mm uzunlikda, to‘plangan 2–3da yarim-soyabonlarda, bezli-uzun tukli gul to‘pbandilar 0.5–1.3 cm uzunlikda, cho‘ziq ro‘vaksimon, piramidalda, deyarli bargsiz to‘pgullar 12–15 cm uzunlikda, 2–2.5 cm kenglikda; gulyonbargli barglar chiziqsimon yoki ipsimon, 4 mm uzunlikda, 0.3 mm kenglikda, o‘tkir, kabi va kosacha, qisqa-bezli-uzun tukli; kosacha 2.5–3 mm uzunlikda, cho‘ziq yoki лопатовидными bo‘laklar 1.5–2 mm uzunlikdali, 1 mm kenglikda, o‘tmas, неокаймленными yoki juda tor pardasimon hoshiya. Gultoj yashil, 4–4.5 (5) mm uzunlikda, yuqorigi lab uning yumaloq bo‘laklarli, deyarli pastkiga teng. Changchilar gultojdan chiqib turadi, changchi ipilarli siyrak bezli-tukli; staminodiy elliptik, uzunlik uning ikki marta kenglik oshadi. Tugunchak tuxumsimon, jigarrang, 1 mm uzunlikda va kenglikda. Ustuncha uzun, tugunchakdan 6–7 marta uzunroq. Ko‘sak keng-tuxumsimon, 7–9 mm uzunlikda, 3–6 mm kenglikda, uzun o‘tkirlashgan, silliq. Urug‘ 0.5–0.7 (1) mm uzunlikda, 0.3 mm kenglikda, jigarrang.
Perennial plant up to 80 cm tall. Stem rounded, covered with short glandular and more long simple hairs, brown or brown. Leaves broad-ovate or ovate-cordate, 6–13 cm, long., 2.5–9 cm wide, obtuse, unevenly and unequal toothed or serrate, at the base cordate, on petioles 1–5 cm long, bracteal linear, 0.5–1 cm long, 1–3 mm wide, acute, sessile, all leaves above almost glabrous, below along the veins sparsely hairy. Flowers on glandular-hairy pedicels 2–4 mm long, gathered along 2–3 in semi-umbels, on glandular-hairy peduncles 0.5–1.3 cm long, in oblong paniculate, pyramidal, almost leafless inflorescences 12–15 cm long, 2–2.5 cm wide; bracteal leaves linear or filiform, 4 mm long, 0.3 mm wide, acute, as and calyx, short-glandular-hairy; calyx 2.5–3 mm long, with oblong or лопатовидными lobes 1.5–2 mm long, 1 mm wide, obtuse, неокаймленными or with very narrow membranous border. Corolla green, 4–4.5 (5) mm long, upper lip its with rounded lobes, almost equal to lower. Stamens protrude from corolla, with filaments sparsely glandular-hairy; staminode elliptic, length its twice exceeds width. Ovary ovate, brown, 1 mm long and wide. Style long, 6–7 times longer than the ovary. Capsule broad-ovate, 7–9 mm long, 3–6 mm wide, long acute, smooth. Seed 0.5–0.7 (1) mm long, 0.3 mm wide, brown.
Asl matn (ruscha) · Russian originalМноголетнее растение до 80 см выс. Стебель округлый, покрытый короткими железистыми и более длинными простыми волосками, бурый или коричневый. Листья широкояйцевидные или яйцевидно-сердцевидные, 6–13 см, дл., 2.5–9 см шир., тупые, неравномерно и неравно зубчатые или пильчатые, в основании сердцевидные, на черешках 1–5 см дл., прицветные линейные, 0.5–1 см дл., 1–3 мм шир., острые, сидячие, все листья сверху почти голые, снизу по жилкам рассеянно опушенные. Цветки на железисто-опушенных цветоножках 2–4 мм дл., собранные по 2–3 в полузонтики, на железисто-волосистых цветоносах 0.5–1.3 см дл., в продолговатом метельчатом, пирамидальном, почти безлистном соцветии 12–15 см дл., 2–2.5 см шир.; прицветные листья линейные или нитевидные, 4 мм дл., 0.3 мм шир., острые, как и чашечка, короткожелезисто-волосистые; чашечка 2.5–3 мм дл., с продолговатыми или лопатовидными долями 1.5–2 мм дл., 1 мм шир., тупыми, неокаймленными или с очень узкой пленчатой каймой. Венчик зеленый, 4–4.5 (5) мм дл., верхняя губа его с округлыми лопастями, почти равна нижней. Тычинки выставляются из венчика, с нитями рассеянно железисто-опушенными; стаминодий эллиптический, длина его вдвое превышает ширину. Завязь яйцевидная, коричневая, 1 мм дл. и шир. Столбик длинный, в 6–7 раз длиннее завязи. Коробочка широкояйцевидная, 7–9 мм дл., 3–6 мм шир., длинно заостренная, гладкая. Семена 0.5–0.7 (1) мм дл., 0.3 мм шир., коричневые.

«Флора Узбекистана», 2-jild (Toshkent, 2017–2023). Lug‘at asosida avtomatik tarjima. Flora of Uzbekistan, vol. 2 (Tashkent, 2017–2023). Glossary-based machine translation.
Aniqlagich · Key
Turkum aniqlagichi (kitobdagi ruscha matn) · Genus key (Russian text of the book) →

Boshqa ma’lumot bazalari · Other databases

Scrophularia turkumining boshqa turlari · Other species of the genus (40)