O‘zbekiston florasining hayot daraxtiTree of Life of Uzbekistan · O‘zR FA Botanika instituti

Scrophularia integrifoliaPavlov

Yaxlitbarg chechakgul · Норичник цельнолистный

Interaktiv daraxtda ochish · Open in the interactive tree →
O‘zbekiston florasining hayot daraxti · Tree of Life of Uzbekistan
Oila · Family
Scrophulariaceae
Tartib · Order
Lamiales
Turkum · Genus
Scrophularia
O‘zbekcha nomi · Uzbek name
Yaxlitbarg chechakgul
Ruscha nomi · Russian name
Норичник цельнолистный
Kelib chiqishi · Origin
Mahalliy · Native
Endemizm · Endemism
Yo‘q · No
Hayotiy shakli · Life form
ko‘p yillik o‘t (perennial herb)
Xo‘jalik ahamiyati · Economic significance
foydalanilmaydi (not used, per source)
O‘zbekiston Qizil kitobi (2026) · Red Book of Uzbekistan
—
IUCN Qizil ro‘yxati · IUCN Red List (global)
NE Baholanmagan · Not Evaluated
Birinchi chop etilgan · First published
Vestn. Akad. Nauk Kazakhsk. S.S.R. 3(60): 32 (1950)
Markaziy Osiyoda · In Central Asia
O‘zbekiston · Uzbekistan, Qozog‘iston · Kazakhstan, Qirg‘iziston · Kyrgyzstan
Aniqlash manbasi · Identification source
Определитель растений Средней Азии · 9-tom, 215, 216-betlar (vol. 9, pp. 215, 216)
Yashash joylari · Habitat
Toshloq, shag‘alli yonbag‘irlar, qoyalar, ko‘chkilar, archazorlar
Stony, gravelly slopes, rocks, screes, juniper woodlands
Balandlik mintaqasi · Altitudinal belt
O‘rta tog‘lar
Mid-mountains
Fenologiya · Phenology
Gullashi iyun–iyul
Flowering Jun–Jul
O‘rta Osiyoda tarqalishi · Distribution in Central Asia
Tyan-Shan (tizmalar Talas Olatov, Qoratog‘, Pskom, Chotqol)
Tian Shan (ranges Talas Alatau, Karatau, Pskem, Chatkal)
Manba · Source
«Флора Узбекистана» jadvali (ekologiya, mintaqa, tarqalish); fenologiya — «Флора Узбекистана» (1–6-jildlar) va «Определитель растений Средней Азии». Ruscha matndan avtomatik tarjima: hech bir so‘z tushirilmagan, lug‘atda yo‘q so‘zlar ruscha qolgan. Table “Flora of Uzbekistan” (ecology, belts, distribution); phenology from the Flora of Uzbekistan (vols 1–6) and the Opredelitel rasteniy Srednei Azii. Machine-translated from Russian: no word is dropped, words the glossary does not know stay in Russian.
Morfologik tavsif · Morphological description
Ko‘p yillik o‘simlik yo‘g‘onli, deyarli yog‘ochlangan, ko‘p-asosiy ildizpoya. Poyalar ko‘p sonli, yuqoriga ko‘tarilgan, 20–35 cm balandlikda, ingichka, egatli, to‘q-yashil, tuksiz yoki siyrak qisqa-bezli-uzun tukli. Barglar teskari tuxumsimon yoki tuxumsimon-nashtarsimon (o‘rta poya kattaroq), 2.5–3 cm uzunlikda, 1.5–2 cm kenglikda, barg bandilar 0.5–1 cm uzunlikda, asosida ponasimon, yuqorida qisqa o‘tkirlashgan yoki o‘tmasroq, chetida tartibsiz kesik-tishli yoki asosida kesikli o‘tmasroq, tishli bo‘laklarda; ikkala tomon tuksiz yoki siyrak qisqa-bezli-tukli. Gullar to‘g‘rida, zich gul bandilarning qisqa bezli tuklarili 3–7 mm uzunlikda, 1–3da yarim-soyabonlarda bezli-uzun tukli gul to‘pbandilar 0.5–1 cm uzunlikda, to‘plangan ro‘vaksimonda, 9–12.5 cm uzunlikda, 2–3.5 cm kenglikda to‘pgul; gulyonbarglar nashtarsimon, 2.5 mm uzunlikda, 0.5 mm kenglikda, o‘tkir. Kosacha tuksiz, 2.5–3 mm uzunlikda, keng-tuxumsimonli yoki deyarli yumaloq bo‘laklar, 1.5–2 mm uzunlikda, 1.5–2.5 mm kenglikda, keng oq-pardasimon-hoshiyali. Gultoj sarg‘ish-binafsha yoki sarg‘ish-qo‘ng‘ir, 5–6 mm uzunlikda, yuqorigi lab uning yumaloqli, asosida toraygan bo‘laklar, pastki lablarning 2 marta oshuvchi yon bo‘laklarida. Changchilar chiqib turuvchi, changchi ipilar ularning bezli-uzun tukli; staminodiy teskari tuxumsimon, o‘tmas yoki o‘yiq, uzunlik uning ozgina kenglik oshadi. Tugunchak yumaloq, 1 mm uzunlikda, tuksiz. Ustuncha tugunchakdan 3 marta uzunroq. Ko‘sak sharsimon, 4.5–5 mm uzunlikda, tuksiz, tumshuq 2 mm uzunlikdali. Urug‘ tuxumsimon.
Perennial plant with thick, almost woody, many-main rhizome. Stems numerous, ascending, 20–35 cm tall, thin, grooved, dark-green, glabrous or sparsely short-glandular-hairy. Leaves obovate or ovate-lanceolate (middle cauline larger), 2.5–3 cm long, 1.5–2 cm wide, on petioles 0.5–1 cm long, at the base cuneate, at the top shortly acute or bluntish, along the margin irregularly incised-toothed or at the base incised on bluntish, toothed lobes; with both side glabrous or sparsely short-glandular-hairy. Flowers on straight, densely covered with short glandular hairs of pedicels 3–7 mm long, along 1–3 in semi-umbels on glandular-hairy peduncles 0.5–1 cm long, gathered in paniculate, 9–12.5 cm long, 2–3.5 cm wide inflorescence; bracts lanceolate, 2.5 mm long, 0.5 mm wide, acute. Calyx glabrous, 2.5–3 mm long, with broad-ovate or almost rounded lobes, 1.5–2 mm long, 1.5–2.5 mm wide, broadly white-membranous-bordered. Corolla yellowish-violet or yellowish-brown, 5–6 mm long, upper lip its with rounded, at the base narrowed lobes, in 2 times exceeding lateral lobes of lower lips. Stamens protruding, filaments their glandular-hairy; staminode obovate, obtuse or emarginate, length its a little exceeds width. Ovary rounded, 1 mm long, glabrous. Style 3 times longer than the ovary. Capsule globose, 4.5–5 mm long, glabrous, with beak 2 mm long. Seed ovate.
Asl matn (ruscha) · Russian originalМноголетнее растение с толстым, почти деревянистым, многоголовым корневищем. Стебли многочисленные, восходящие, 20–35 см выс., тонкие, бороздчатые, темно-зеленые, голые или рассеянно короткожелезисто-волосистые. Листья обратнояйцевидные или яйцевидно-ланцетные (средние стеблевые крупнее), 2.5–3 см дл., 1.5–2 см шир., на черешках 0.5–1 см дл., в основании клиновидные, вверху коротко заостренные или туповатые, по краю неправильно вырезанно-зубчатые или при основании надрезанные на туповатые, зубчатые лопасти; с обеих сторон голые или рассеянно короткожелезисто-опушенные. Цветки на прямых, густо покрытых короткими железистыми волосками цветоножках 3–7 мм дл., по 1–3 в полузонтиках на железисто-волосистых цветоносах 0.5–1 см дл., собранные в метельчатое, 9–12.5 см дл., 2–3.5 см шир. соцветие; прицветники ланцетные, 2.5 мм дл., 0.5 мм шир., острые. Чашечка голая, 2.5–3 мм дл., с широкояйцевидными или почти округлыми долями, 1.5–2 мм дл., 1.5–2.5 мм шир., широко белопленчато-окаймленными. Венчик желтовато-фиолетовый или желтовато-бурый, 5–6 мм дл., верхняя губа его с округлыми, в основании суженными лопастями, в 2 раза превышающими боковые лопасти нижней губы. Тычинки выставляющиеся, нити их железисто-волосистые; стаминодий обратнояйцевидный, тупой или выемчатый, длина его немного превышает ширину. Завязь округлая, 1 мм дл., голая. Столбик в 3 раза длиннее завязи. Коробочка шаровидная, 4.5–5 мм дл., голая, с носиком 2 мм дл. Семена яйцевидные.

«Флора Узбекистана», 2-jild (Toshkent, 2017–2023). Lug‘at asosida avtomatik tarjima. Flora of Uzbekistan, vol. 2 (Tashkent, 2017–2023). Glossary-based machine translation.
Aniqlagich · Key
Turkum aniqlagichi (kitobdagi ruscha matn) · Genus key (Russian text of the book) →

Boshqa ma’lumot bazalari · Other databases

Scrophularia turkumining boshqa turlari · Other species of the genus (40)