O‘zbekiston florasining hayot daraxtiTree of Life of Uzbekistan · O‘zR FA Botanika instituti

Delphinium biternatumHuth

Qo‘shuchbo‘lakbargli isfarak · Живокость дваждытройчатая

Interaktiv daraxtda ochish · Open in the interactive tree →
O‘zbekiston florasining hayot daraxti · Tree of Life of Uzbekistan
Oila · Family
Ranunculaceae
Tartib · Order
Ranunculales
Turkum · Genus
Delphinium
O‘zbekcha nomi · Uzbek name
Qo‘shuchbo‘lakbargli isfarak
Ruscha nomi · Russian name
Живокость дваждытройчатая
Kelib chiqishi · Origin
Mahalliy · Native
Endemizm · Endemism
Yo‘q · No
Hayotiy shakli · Life form
ko‘p yillik o‘t (perennial herb)
Xo‘jalik ahamiyati · Economic significance
bo‘yoqbop (dye), alkaloidli (alkaloid-bearing), zaharli (poisonous)
O‘zbekiston Qizil kitobi (2026) · Red Book of Uzbekistan
—
IUCN Qizil ro‘yxati · IUCN Red List (global)
NE Baholanmagan · Not Evaluated
Birinchi chop etilgan · First published
Bot. Jahrb. Syst. 20: 422 (1895)
Markaziy Osiyoda · In Central Asia
O‘zbekiston · Uzbekistan, Qozog‘iston · Kazakhstan, Qirg‘iziston · Kyrgyzstan, Tojikiston · Tajikistan, Turkmaniston · Turkmenistan
Aniqlash manbasi · Identification source
Определитель растений Средней Азии · 3-tom, 179-bet (vol. 3, p. 179)
Yashash joylari · Habitat
Mayda tuproqli, toshloq yonbag‘irlar, qoyalar, ko‘chkilar, daryoning qirg‘oqi va ariqlar, archazorlar, bargli o‘rmon va butalar, subalp o‘tloq, jarlar
Fine-earth, stony slopes, rocks, screes, bank of river and irrigation ditches, juniper woodlands, deciduous forest and shrubs, subalpine meadow, ravines
Balandlik mintaqasi · Altitudinal belt
Tog‘ oldi, past tog‘lar, o‘rta tog‘lar, baland tog‘lar
Foothills, low mountains, mid-mountains, high mountains
Fenologiya · Phenology
Gullashi may–iyul, mevalashi iyul–avgust
Flowering May–Jul, fruiting Jul–Aug
O‘rta Osiyoda tarqalishi · Distribution in Central Asia
Balxashbo‘yi cho‘llari, Chu daryosining vodiyi, Mo‘yinqum, Zakaratav tekisliki, Tarbag‘atoy (tog‘ oldi tekisliklar), Jung‘or Olatov, Tyan-Shan (Chu-Ili tog‘lari, Zailiy Olatov, Olatov Kungeyi, Ketmontov tog‘ oldilari, Olatov Terskeyi, Qirg‘iz Olatov, g‘arbiy Tyan-Shan, bundan tashqari, ehtimol, Mo‘g‘ultov), Pomir-Oloy (tizmalar Oloy, Zarafshon, Hisor, Rengan-tau), Kopetdog‘
Balkhash deserts, valley of river Chu, Muyunkum, Zakaratav plain, Tarbagatai (foothill plains), Dzungarian Alatau, Tian Shan (Chu-Ili mountains, Trans-Ili Alatau, Kungey Alatau, foothills Ketmentau, Terskey Alatau, Kyrgyz Alatau, western Tian Shan, excluding, possibly, Mogoltau), Pamir-Alai (ranges Alai, Zarafshan, Hissar, Rengan-tau), Kopet Dag
O‘zbekistonda tarqalishi · Distribution in Uzbekistan
Barcha tog‘ tumanlar
All mountain districts
Manba · Source
«Флора Узбекистана» jadvali (ekologiya, mintaqa, tarqalish); fenologiya — «Флора Узбекистана» (1–6-jildlar) va «Определитель растений Средней Азии». Ruscha matndan avtomatik tarjima: hech bir so‘z tushirilmagan, lug‘atda yo‘q so‘zlar ruscha qolgan. Table “Flora of Uzbekistan” (ecology, belts, distribution); phenology from the Flora of Uzbekistan (vols 1–6) and the Opredelitel rasteniy Srednei Azii. Machine-translated from Russian: no word is dropped, words the glossary does not know stay in Russian.
Morfologik tavsif · Morphological description
Ko‘p yillik o‘simlik. Poya 45–100 cm balandlikda, ancha yo‘g‘on, kovak, juda qisqa tukli mayda yopishgan tuklar. Bargning plastinkasi asos ложнопальчатораздельнаяgacha, 5 bo‘laklarli, o‘tirgan bandchalarda (bandchalar har bir yon bo‘laklarning juftlari asosida соединяются qisqa umumiy черешочекda); bo‘laklar o‘z navbatida uchtalik kesilgan chiziqsimon, uzun, o‘tmasroq o‘tkirlashgan maydonlar (2.5)3–5.5 mm kenglikda, tuksiz yoki zaif-uzun tukli. To‘pgul – oddiy yoki asosida shoxlangan ko‘p gulli shingil 35 cm gacha uzunlikda va 3–3.5 cm kenglikda; gulyonbarglar chiziqsimon yoki chiziqsimon-nashtarsimon, ozgina gul bandlarilardan qisqaroq yoki teng ularga, o‘tmas yoki o‘tmasroq o‘tkirlashgan; gulyonbargchalar kichik (3 mm uzunlikda), chiziqsimon-bigizsimon, joylashgan gul bandilarning o‘rtasidan balandroq; gul bandilar gullarning asosidan gulyonbargchalar yoyilgangacha, va tashqi tomonlar va bezli tukli, pastda gulyonbargchalar tukli oddiy yopishgan qisqa tuklar. Gullar oqish sariq; gulqo‘rg‘on bargchalari tashqarida qisqa va zich tukli, teskari tuxumsimon, o‘tmas, 10–12 mm uzunlikda va 5.5–8 mm kenglikda, yuqorigi asosida davom etgan qiyshiq pastga tukli yoki deyarli gorizontal, silindrsimon, o‘tmas o‘tkirlashgan, yaqinida, uch ozgina pastga qarab egilgan shpora, 1.5–1.8 cm uzunlikda va 2.75–3 mm qalinlikda; nektarniklar oqish sariq, staminodiylar yanada yorqin, sariq ranglar; barg mevalar 1.5 cm gacha uzunlikda, uzun tukli, kamdan-kam deyarli tuksiz, keskin выдавшейся tomirning to‘ri, ular oraliq qiyshiq deyarli shunday ham keskin, kabi va uzun bo‘ylama.
Perennial plant. Stem 45–100 cm tall, rather thick, hollow, very shortly hairy small appressed hairs. Blade of leaf up to base ложнопальчатораздельная, with 5 lobes, sessile on petiolules (petiolules each pairs of lateral lobes at the base соединяются in short common черешочек); lobes in turn ternate dissected on linear, long, bluntish acute areas (2.5)3–5.5 mm wide, glabrous or weakly-hairy. Inflorescence – simple or at the base branched many-flowered raceme up to 35 cm long and 3–3.5 cm wide; bracts linear or linear-lanceolate, a little shorter than pedicels or equal them, obtuse or bluntish acute; bracteoles small (3 mm long), linear-awl-shaped, situated higher than the middle of pedicels; pedicels from base of flowers up to bracteoles spreading, and with outer sides and glandular hairy, below bracteoles hairy simple appressed short hairs. Flowers pale yellow; tepals outside shortly and densely hairy, obovate, obtuse, 10–12 mm long and 5.5–8 mm wide, upper at the base continued in obliquely downward hairy or almost horizontal, cylindrical, obtuse acute, near, end a little downward curved spur, 1.5–1.8 cm long and 2.75–3 mm thick; nectaries pale yellow, staminodes more bright, yellow colours; follicles up to 1.5 cm long, hairy, more rarely almost glabrous, with sharply выдавшейся net of vein, from which intermediate oblique almost so also sharp, as and long longitudinal.
Asl matn (ruscha) · Russian originalМноголетнее растение. Стебель 45–100 см выс., довольно толстый, полый, очень коротко опушенный мелкими прижатыми волосками. Пластинка листа до основания ложнопальчатораздельная, с 5 долями, сидящими на черешочках (черешочки каждой пары боковых долей при основании соединяются в короткий общий черешочек); доли в свою очередь тройчато рассеченные на линейные, длинные, туповато заостренные участки (2.5)3–5.5 мм шир., голые или слабоволосистые. Соцветие – простая или при основании ветвистая многоцветковая кисть до 35 см дл. и 3–3.5 см шир.; прицветники линейные или линейно-ланцетные, немного короче цветоножек или равны им, тупые или туповато заостренные; прицветнички маленькие (3 мм дл.), линейно-шиловидные, расположенные выше середины цветоножки; цветоножки от основания цветков до прицветничков оттопыренно, а с наружной стороны и железисто опушенные, ниже прицветничков опушены простыми прижатыми короткими волосками. Цветки бледно желтые; листочки околоцветника снаружи коротко и густо опушенные, обратнояйцевидные, тупые, 10–12 мм дл. и 5.5–8 мм шир., верхний при основании продолжен в косо вниз опущенный или почти горизонтальный, цилиндрический, тупо заостренный, близ, конца немного книзу изогнутый шпорец, 1.5–1.8 см дл. и 2.75–3 мм толщ.; нектарники бледно желтые, стаминодии более яркой, желтой окраски; листовки до 1.5 см дл., волосистые, реже почти голые, с резко выдавшейся сетью жилок, из которых промежуточные косые почти так же резки, как и длинные продольные.

«Флора Узбекистана», 6-jild (Toshkent, 2017–2023). Lug‘at asosida avtomatik tarjima. Flora of Uzbekistan, vol. 6 (Tashkent, 2017–2023). Glossary-based machine translation.
Aniqlagich · Key
Turkum aniqlagichi (kitobdagi ruscha matn) · Genus key (Russian text of the book) →

Boshqa ma’lumot bazalari · Other databases

Delphinium turkumining boshqa turlari · Other species of the genus (62)