O‘zbekiston florasining hayot daraxtiTree of Life of Uzbekistan · O‘zR FA Botanika instituti

Delphinium semibarbatumBien. ex Boiss.

Yarimtukli isfarak · Живокость полубородатая

Interaktiv daraxtda ochish · Open in the interactive tree →
O‘zbekiston florasining hayot daraxti · Tree of Life of Uzbekistan
Oila · Family
Ranunculaceae
Tartib · Order
Ranunculales
Turkum · Genus
Delphinium
O‘zbekcha nomi · Uzbek name
Yarimtukli isfarak
Ruscha nomi · Russian name
Живокость полубородатая
Kelib chiqishi · Origin
Mahalliy · Native
Endemizm · Endemism
Yo‘q · No
Hayotiy shakli · Life form
ko‘p yillik o‘t (perennial herb)
Xo‘jalik ahamiyati · Economic significance
bo‘yoqbop (dye), dorivor (medicinal), manzarali (ornamental), alkaloidli (alkaloid-bearing), zaharli (poisonous)
O‘zbekiston Qizil kitobi (2026) · Red Book of Uzbekistan
—
IUCN Qizil ro‘yxati · IUCN Red List (global)
NE Baholanmagan · Not Evaluated
Birinchi chop etilgan · First published
Fl. Orient. 1: 92 (1867)
Markaziy Osiyoda · In Central Asia
O‘zbekiston · Uzbekistan, Qozog‘iston · Kazakhstan, Qirg‘iziston · Kyrgyzstan, Tojikiston · Tajikistan, Turkmaniston · Turkmenistan
Aniqlash manbasi · Identification source
Определитель растений Средней Азии · 3-tom, 180-bet (vol. 3, p. 180)
Yashash joylari · Habitat
Gilli cho‘llar, qoldiq past tog‘liklar, xilma-xil rangli jinslarning yer yuziga chiqqan joylari, lyossli, mayda tuproqli, shag‘alli, toshloq yonbag‘irlar, ko‘chkilar, dara, pistazorlar, bodomzorlar, siyrak archazorlar, bo‘z yerlar, bog‘lar
Clayey deserts, residual low mountains, outcrops of variegated rocks, loess, fine-earth, gravelly, stony slopes, screes, gorge, pistachio woodlands, almond woodlands, sparse juniper woodlands, fallows, orchards
Balandlik mintaqasi · Altitudinal belt
Tekislik, tog‘ oldi, past tog‘lar, o‘rta tog‘lar
Plain, foothills, low mountains, mid-mountains
Fenologiya · Phenology
Gullashi iyun–iyul, mevalashi avgust
Flowering Jun–Jul, fruiting Aug
O‘rta Osiyoda tarqalishi · Distribution in Central Asia
Mo‘yinqum (cho‘l qumlar oldida), Chu daryosining vodiyi, Zakaratav tekisliki, Sirdaryo daryosining vodiyi va uning irmoqlar, Jung‘or Olatov (tog‘ oldilar), Tyan-Shan (Chu-Ili tog‘lari, Qirg‘iz Olatov -etaklar, Talas Olatov va Uzun-axmat-tau), Pomir-Oloy (tizmalar Oloy, Turkiston, Nurota tizmasi, Zarafshon, Hisor va uning janubi-g‘arbiy tarmoqlar, Janubiy Tojiston past tog‘lari, Bobotog‘, Kuhitang), Kopetdog‘ (tog‘ oldilar Ashxabada atroflarida), Karabil tog‘liki, Badxiz
Muyunkum (steppe before sands), valley of river Chu, Zakaratav plain, valley of river Syr Darya and its tributaries, Dzungarian Alatau (foothills), Tian Shan (Chu-Ili mountains, Kyrgyz Alatau -foot-slopes, Talas Alatau and Uzun-akhmat-tau), Pamir-Alai (ranges Alai, Turkestan, Nuratau, Zarafshan, Hissar and its southwestern spurs, foothills of southern Tajikistan, Babatag, Kugitang), Kopet Dag (foothills in environs Ashkhabada), upland Karabil, Badkhyz
O‘zbekistonda tarqalishi · Distribution in Uzbekistan
Barcha tog‘ tumanlar
All mountain districts
Manba · Source
«Флора Узбекистана» jadvali (ekologiya, mintaqa, tarqalish); fenologiya — «Флора Узбекистана» (1–6-jildlar) va «Определитель растений Средней Азии». Ruscha matndan avtomatik tarjima: hech bir so‘z tushirilmagan, lug‘atda yo‘q so‘zlar ruscha qolgan. Table “Flora of Uzbekistan” (ecology, belts, distribution); phenology from the Flora of Uzbekistan (vols 1–6) and the Opredelitel rasteniy Srednei Azii. Machine-translated from Russian: no word is dropped, words the glossary does not know stay in Russian.
Morfologik tavsif · Morphological description
Ko‘p yillik o‘simlik. Poya 30–75(85) cm balandlikda, pastki yarmida kam sonli juda mayda yopishgan tuklar yoki deyarli tuksiz, yuqorida tuksiz. Bargning plastinkasi kesilgan besh bo‘laklarda, o‘tirgan bandchalarda (черешочек o‘rta bo‘laklar yanada uzun, bandchalar har bir yon bo‘laklarning juftlari qisqa, соединяющиеся umumiy черешочекda shunday, -ki barg uchtalik hisoblanadi); barcha bo‘laklar ko‘p marta uchtalik kesilgan tor-chiziqsimonda, deyarli ipsimon uzun bo‘lakchalar emas kengroq 1–1.5(2) mm. Shingil 35 cm gacha uzunlikda, o‘q uning tuksiz; gulyonbarglar chiziqsimon-nashtarsimon, o‘tkirlashgan, ozgina yoki deyarli gul bandlarilardan 2 marta qisqaroq, tuksiz; gulyonbargchalar chiziqsimon, 3–4 mm uzunlikda, tuksiz, joylashgan gul bandilarning o‘rtasidan balandroq; gul bandilar 0.8–1.5 cm uzunlikda. Gulqo‘rg‘on bargchalari o‘tmas, pastki yon – teskari tuxumsimon, yuqorigi yon – keng-teskari tuxumsimon, 1.2–1.6 cm uzunlikda va 0.8–1.1 cm kenglikda, yuqorigi bargcha asosida davom etgan qisqada, deyarli to‘g‘ri, gorizontal, o‘tmasroq o‘tkirlashgan shpora, 1–1.1 cm uzunlikda va 2–2.25 cm qalinlikda. Barg mevalar 0.7–0.95 cm uzunlikda.
Perennial plant. Stem 30–75(85) cm tall, in lower half covered with few very small appressed hairs or almost glabrous, at the top glabrous. Blade of leaf dissected on five lobes, sessile on petiolules (черешочек middle lobes more long, petiolules each pairs of lateral lobes short, соединяющиеся in common черешочек so, that leaf is ternate); all lobes repeatedly ternate dissected on narrow-linear, almost filiform long lobules not wider 1–1.5(2) mm. Raceme up to 35 cm long, axis its glabrous; bracts linear-lanceolate, acute, a little or almost 2 times shorter than pedicels, glabrous; bracteoles linear, 3–4 mm long, glabrous, situated higher than the middle of pedicels; pedicels 0.8–1.5 cm long. Tepals obtuse, lower lateral – obovate, upper lateral – broad-obovate, 1.2–1.6 cm long and 0.8–1.1 cm wide, upper leaflet at the base continued in short, almost straight, horizontal, bluntish acute spur, 1–1.1 cm long and 2–2.25 cm thick. Follicles 0.7–0.95 cm long.
Asl matn (ruscha) · Russian originalМноголетнее растение. Стебель 30–75(85) см выс., в нижней половине покрытый немногочисленными очень мелкими прижатыми волосками или почти голый, вверху голый. Пластинка листа рассечена на пять долей, сидящих на черешочках (черешочек средней доли более длинный, черешочки каждой пары боковых долей короткие, соединяющиеся в общий черешочек так, что лист является тройчатым); все доли многократно тройчато рассеченные на узколинейные, почти нитевидные длинные дольки не шире 1–1.5(2) мм. Кисть до 35 см дл., ось ее голая; прицветники линейно-ланцетные, заостренные, немного или почти в 2 раза короче цветоножек, голые; прицветнички линейные, 3–4 мм дл., голые, расположенные выше середины цветоножки; цветоножки 0.8–1.5 см дл. Листочки околоцветника тупые, нижние боковые – обратнояйцевидные, верхние боковые – широко-обратнояйцевидные, 1.2–1.6 см дл. и 0.8–1.1 см шир., верхний листочек при основании продолжен в короткий, почти прямой, горизонтальный, туповато заостренный шпорец, 1–1.1 см дл. и 2–2.25 см толщ. Листовки 0.7–0.95 см дл.

«Флора Узбекистана», 6-jild (Toshkent, 2017–2023). Lug‘at asosida avtomatik tarjima. Flora of Uzbekistan, vol. 6 (Tashkent, 2017–2023). Glossary-based machine translation.
Aniqlagich · Key
Turkum aniqlagichi (kitobdagi ruscha matn) · Genus key (Russian text of the book) →

Boshqa ma’lumot bazalari · Other databases

Delphinium turkumining boshqa turlari · Other species of the genus (62)