O‘zbekiston florasining hayot daraxtiTree of Life of Uzbekistan · O‘zR FA Botanika instituti

Ferula fedtschenkoanaKoso-Pol.

Fedchenko kovragi · Ферула федченковская

Interaktiv daraxtda ochish · Open in the interactive tree →
O‘zbekiston florasining hayot daraxti · Tree of Life of Uzbekistan
Oila · Family
Apiaceae
Tartib · Order
Apiales
Turkum · Genus
Ferula
O‘zbekcha nomi · Uzbek name
Fedchenko kovragi
Ruscha nomi · Russian name
Ферула федченковская
Kelib chiqishi · Origin
Mahalliy · Native
Endemizm · Endemism
Yo‘q · No
Hayotiy shakli · Life form
ko‘p yillik o‘t (perennial herb), polikarpik (polycarpic)
Xo‘jalik ahamiyati · Economic significance
efir moyli (essential-oil), asal beruvchi (melliferous)
O‘zbekiston Qizil kitobi (2026) · Red Book of Uzbekistan
EN Yo‘qolib ketish xavfi ostida · Endangered
IUCN Qizil ro‘yxati · IUCN Red List (global)
NE Baholanmagan · Not Evaluated
Birinchi chop etilgan · First published
Bot. Mater. Gerb. Glavn. Bot. Sada R.S.F.S.R. 2: 66 (1921)
Markaziy Osiyoda · In Central Asia
O‘zbekiston · Uzbekistan, Tojikiston · Tajikistan
Aniqlash manbasi · Identification source
Определитель растений Средней Азии · 7-tom, 299-bet (vol. 7, p. 299)
Yashash joylari · Habitat
Mayda tuproqli, shag‘alli yonbag‘irlar, archazorlar, ko‘vil cho‘llar, butalarning jamoasi, tog‘li kserofitlar
Fine-earth, gravelly slopes, juniper woodlands, feather-grass steppes, community of shrubs, upland xerophytes
Balandlik mintaqasi · Altitudinal belt
O‘rta tog‘lar, baland tog‘lar
Mid-mountains, high mountains
Fenologiya · Phenology
Gullashi iyun–iyul, mevalashi iyul–avgust
Flowering Jun–Jul, fruiting Jul–Aug
O‘rta Osiyoda tarqalishi · Distribution in Central Asia
Pomir-Oloy (tizma Turkiston, Malguzar, Hisor: shimoliy yonbag‘ir Iskanderkul ko‘lining havzasida va Kizil-dari yuqori oqimlarida, Darvoz)
Pamir-Alai (range Turkestan, Malguzar, Hissar: northern slope in basin of lake Iskanderkul and in upper reaches Kyzyl-dari, Darvaz)
O‘zbekistonda tarqalishi · Distribution in Uzbekistan
Malguzar tizmalari, Turkiston, Hisor
Ranges Malguzar, Turkestan, Hissar
Manba · Source
«Флора Узбекистана» jadvali (ekologiya, mintaqa, tarqalish); fenologiya — «Флора Узбекистана» (1–6-jildlar) va «Определитель растений Средней Азии». Ruscha matndan avtomatik tarjima: hech bir so‘z tushirilmagan, lug‘atda yo‘q so‘zlar ruscha qolgan. Table “Flora of Uzbekistan” (ecology, belts, distribution); phenology from the Flora of Uzbekistan (vols 1–6) and the Opredelitel rasteniy Srednei Azii. Machine-translated from Russian: no word is dropped, words the glossary does not know stay in Russian.
Morfologik tavsif · Morphological description
Ko‘p yillik, polikarpik, butunlay tuksiz o‘simlik 55–120 cm balandlikda. Ildizlar vertikal, 2–3 cm gacha diametrda; kaudekslar butun yoki shoxlangan, qurigan ildiz oldi barglarning tolali qoldiqlarili. Poyalar yakka yoki soni 2–3, ingichka, 3–7 mm diametrda asosida, zich, tuksiz, ko‘pincha binafsha, yuqorida qalqonsimon shoxlanuvchi; pastki shoxlar navbatma-navbat, yuqorigi qarama-qarshi. Barglar ko‘kimtir, butunlay tuksiz; ildiz oldi uzun ingichka barg bandilarda; barg plastinka 12–30 cm uzunlikda, 9–20 cm kenglikda, shakli uchburchak-elliptik, ko‘p marta patsimon kesilgan; birlamchi segmentlar bandchalar 1–2 cm uzunlikda; uchki bo‘laklar 1–2 cm uzunlikda, tor-chiziqsimon, yoyilgan; eng pastki poya o‘xshash ildiz oldili, lekin yanada qisqa barg bandilar, qolgan reduksiyalangan tor-nashtarsimon tuksiz barg qinigacha. Umumiy to‘pgul elliptik ro‘vak; soyabonlar turli: markaziy 4–10 cm diametrda, 4–8 nurli, bandlar 1.5–3 cm uzunlikda; yon soyabonlar 2da yoki emas rivojlangan; o‘ram yo‘q; kichik soyabonlar 10 gulli, 13 mm atrofida diametrda, kichik o‘ramlarsiz, yoki kichik o‘ramlar bir nechta to‘kiladigan tangachasimon bargchalardan. Gul bandilar ingichka, yumaloq, uzun, 1–2 cm uzunlikda. Kosacha qisqa nashtarsimon yoki uchburchak tishlarli. Gulbarglar sariq, 1.5 mm gacha uzunlikda, elliptik, tuksiz, qisqa, o‘tkirlashgan, qayrilganli ichkariga uch. Stilopodiy yopishgan-konussimon, ko‘tarilgan chetli; ustuncha shoxilar 1.2–2 mm uzunlikda, qayrilgan. Mevalar 8–9.5 mm uzunlikda, 2.5–3 mm kenglikda, cho‘ziq, orqali siqilgan, tuksiz. Karpoforlar asosgacha ikki bo‘lakka bo‘lingan; komissura keng. Orqa qirra ipsimon, chetki tor-qanotsimon. Sekretor kanalchalar egatlarda 3da, komissural tomonda 10da. Endosperm komissural tomonlarli yassi. N = 11.
Perennial, polycarpic, completely glabrous plant 55–120 cm tall. Roots vertical, up to 2–3 cm in diameter; caudices entire or branched, covered with fibrous remains of dead basal leaves. Stems solitary or numbering 2–3, thin, 3–7 mm in diameter at the base, dense, glabrous, not infrequently violet, at the top corymbose branching; lower branches alternate, upper opposite. Leaves glaucescent, completely glabrous; basal on long thin petioles; leaf blade 12–30 cm long, 9–20 cm wide, in outline triangular-elliptic, repeatedly pinnatisect; primary segments on petiolules 1–2 cm long; terminal lobes 1–2 cm long, narrow-linear, spreading; the lowermost cauline similar with basal, but with more short petioles, remaining reduced up to narrow-lanceolate glabrous sheath. Common inflorescence elliptic panicle; umbels different: central 4–10 cm in diameter, 4–8-ray, on stalks 1.5–3 cm long; lateral umbels along 2 or not developed; involucre absent; umbellules 10-flowered, about 13 mm in diameter, without involucels, or involucels from several deciduous scale-like leaflets. Pedicels thin, rounded, long, 1–2 cm long. Calyx with short lanceolate or triangular teeth. Petals yellow, up to 1.5 mm long, elliptic, glabrous, with short, acute, recurved inward apex. Stylopodium appressed-conical, with raised margin; style branches 1.2–2 mm long, reflexed. Fruits 8–9.5 mm long, 2.5–3 mm wide, oblong, with back compressed, glabrous. Carpophores up to base bipartite; commissure broad. Dorsal rib filiform, marginal narrow-wing-like. Secretory canals in grooves along 3, on commissural side along 10. Endosperm with commissural sides flat. N = 11.
Asl matn (ruscha) · Russian originalМноголетние, поликарпические, совершенно голые растения 55–120 см выс. Корни вертикальные, до 2–3 см в диам.; каудексы цельные или ветвистые, покрытые волокнистыми остатками отмерших прикорневых листьев. Стебли одиночные или в числе 2–3, тонкие, 3–7 мм в диам. при основании, плотные, голые, нередко фиолетовые, вверху щитковидно ветвящиеся; нижние ветви очередные, верхние супротивные. Листья сизоватые, совершенно голые; прикорневые на длинных тонких черешках; листовые пластинки 12–30 см дл., 9–20 см шир., в очертании треугольно-эллиптические, многократно перисторассеченные; первичные сегменты на черешочках 1–2 см дл.; конечные доли 1–2 см дл., узколинейные, растопыренные; самые нижние стеблевые сходны с прикорневыми, но с более короткими черешками, остальные редуцированы до узколанцетных голых влагалищ. Общее соцветие эллиптическая метелка; зонтики разные: центральные 4–10 см в диам., 4–8-лучевые, на ножках 1.5–3 см дл.; боковые зонтики по 2 или не развиты; обертки отсутствуют; зонтички 10-цветковые, около 13 мм в диам., без оберточек, или оберточки из нескольких опадающих чешуевидных листочков. Цветоножки тонкие, округлые, длинные, 1–2 см дл. Чашечки с короткими ланцетными или треугольными зубцами. Лепестки желтые, до 1.5 мм дл., эллиптические, голые, с короткой, заостренной, загнутой внутрь верхушкой. Подстолбия прижато-конические, с приподнятым краем; стилодии 1.2–2 мм дл., отогнутые. Плоды 8–9.5 мм дл., 2.5–3 мм шир., продолговатые, со спинки сжатые, голые. Карпофоры до основания двураздельные; комиссура широкая. Спинные ребра нитевидные, краевые узкокрыловидные. Секреторные канальцы в ложбинках по 3, на комиссуральной стороне по 10. Эндосперм с комиссуральной стороны плоский. n=11.

«Флора Узбекистана», 5-jild (Toshkent, 2017–2023). Lug‘at asosida avtomatik tarjima. Flora of Uzbekistan, vol. 5 (Tashkent, 2017–2023). Glossary-based machine translation.
Aniqlagich · Key
Turkum aniqlagichi (kitobdagi ruscha matn) · Genus key (Russian text of the book) →

Boshqa ma’lumot bazalari · Other databases

Ferula turkumining boshqa turlari · Other species of the genus (107)